Νέο μήνυμα προς τις Ηνωμένες Πολιτείες έστειλε ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Χακάν Φιντάν, βάζοντας στο επίκεντρο τις κυρώσεις CAATSA, το πρόγραμμα των F-35, την τουρκική αμυντική βιομηχανία και τη συμμετοχή του Ντόναλντ Τραμπ στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα.
Μιλώντας σε τηλεοπτική εκπομπή, ο Φιντάν υποστήριξε ότι οι σχέσεις Τουρκίας – ΗΠΑ βρίσκονται σε θετική τροχιά και ότι υπάρχει πολιτική βούληση για την άρση των κυρώσεων που είχαν επιβληθεί στην Άγκυρα μετά την αγορά των ρωσικών S-400.
“Υπάρχει βούληση προς την κατεύθυνση της άρσης των κυρώσεων CAATSA”, δήλωσε χαρακτηριστικά, παρουσιάζοντας την Τουρκία ως έναν σταθεροποιητικό παράγοντα στον οποίο οι ΗΠΑ μπορούν να βασιστούν σε μια περίοδο διεθνών αναταράξεων.
“Ο Τραμπ έρχεται επειδή τον προσκάλεσε ο Ερντογάν”
Ο Τούρκος υπουργός στάθηκε ιδιαίτερα στη συμμετοχή του Ντόναλντ Τραμπ στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, υποστηρίζοντας ότι αυτή οφείλεται στην προσωπική πρόσκληση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
“Ο κ. Τραμπ συμμετέχει επειδή τον προσκάλεσε ο κ. Ερντογάν. Αν δεν τον είχε προσκαλέσει ο κ. Ερντογάν, δεν θα συμμετείχε”, ανέφερε.
Με τον τρόπο αυτό, η Άγκυρα επιχειρεί να αναδείξει τον Ερντογάν ως ηγέτη με αυξημένη διεθνή επιρροή, ο οποίος μπορεί να επηρεάζει τις αποφάσεις κορυφαίων παικτών της Δύσης.
F-35: Άλλο η πώληση, άλλο η επιστροφή στο πρόγραμμα
Ο Φιντάν ξεχώρισε δύο διαφορετικά ζητήματα σε σχέση με τα F-35: την άρση της απαγόρευσης πώλησης και την επιστροφή της Τουρκίας ως παραγωγού εταίρου στο πρόγραμμα.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η άρση της απαγόρευσης πώλησης είναι πρακτικά πιο εύκολη και θα μπορούσε να προχωρήσει μετά τις CAATSA. Αντίθετα, η πλήρης επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα ως εταίρου παραγωγής θα απαιτούσε νέα απόφαση της κοινοπραξίας.
Η Τουρκία είχε απομακρυνθεί από το πρόγραμμα των F-35 λόγω της αγοράς των ρωσικών S-400, καθώς η Ουάσινγκτον θεωρεί ότι το ρωσικό σύστημα μπορεί να θέσει σε κίνδυνο ευαίσθητες τεχνολογίες του αμερικανικού μαχητικού.
Κινητήρες και KAAN στο βάθος
Στο ίδιο πλαίσιο, η τουρκική πλευρά δίνει ιδιαίτερο βάρος και στο ζήτημα των αμερικανικών κινητήρων που συνδέονται με τις ανάγκες της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας.
Η συζήτηση αφορά και το πρόγραμμα του τουρκικού μαχητικού KAAN, το οποίο η Άγκυρα παρουσιάζει ως σύμβολο της αμυντικής της αυτονομίας.
Για την Τουρκία, μια θετική αμερικανική κίνηση σε κινητήρες, F-35 ή CAATSA θα μπορούσε να σηματοδοτήσει νέα φάση στις σχέσεις με την Ουάσινγκτον.
Σκληρό μήνυμα Φιντάν για το Ισραήλ
Ο Χακάν Φιντάν αναφέρθηκε και στο Ισραήλ, χρησιμοποιώντας σκληρή γλώσσα.
Υποστήριξε ότι το Ισραήλ έχει χάσει τη δυνατότητα να πείθει τη διεθνή κοινή γνώμη και ότι αναζητά νέο εχθρό για να αλλάξει την εικόνα του.
“Το Ισραήλ δεν είναι μόνο πρόβλημα της Τουρκίας. Είναι πρόβλημα της ανθρωπότητας”, ανέφερε, προσθέτοντας ότι η Άγκυρα δεν πρόκειται να κάνει πίσω απέναντι σε κανέναν δρώντα που στοχοποιεί τα εθνικά και περιφερειακά της συμφέροντα.
Η φράση Τραμπ που κρατά η Άγκυρα
Στην Τουρκία δίνουν ιδιαίτερη σημασία και στην πρόσφατη δήλωση του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος, ερωτηθείς αν θα μεταβεί στην Άγκυρα με καλά νέα για κινητήρες και F-35, απάντησε ότι πιθανότατα θα κάνει κάτι που θα κάνει τον Ερντογάν “πολύ χαρούμενο”.
Η φράση αυτή έχει ερμηνευθεί στην Άγκυρα ως ένδειξη ότι η Ουάσινγκτον εξετάζει κινήσεις επαναπροσέγγισης, παρά τα εμπόδια που εξακολουθούν να υπάρχουν στο Κογκρέσο και στο ζήτημα των S-400.
Θετική ρητορική, αλλά δύσκολη εξίσωση
Οι δηλώσεις Φιντάν δείχνουν ότι η Τουρκία επιχειρεί να αξιοποιήσει τη συγκυρία για να επαναφέρει στο τραπέζι κρίσιμα ζητήματα που την απασχολούν εδώ και χρόνια.
Η άρση των CAATSA, η συζήτηση για τα F-35, οι αμερικανικοί κινητήρες και η Σύνοδος του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα αποτελούν κομμάτια της ίδιας στρατηγικής προσπάθειας: να παρουσιαστεί η Τουρκία ως απαραίτητος σύμμαχος της Δύσης.
Ωστόσο, η εξίσωση παραμένει δύσκολη. Οι S-400 δεν έχουν φύγει από το τουρκικό έδαφος, το αμερικανικό Κογκρέσο παραμένει επιφυλακτικό και η επιστροφή της Τουρκίας στα F-35 δεν είναι απλή πολιτική απόφαση.
Η Άγκυρα βλέπει παράθυρο ευκαιρίας. Το ερώτημα είναι αν η Ουάσινγκτον είναι πράγματι έτοιμη να το ανοίξει.
ΠK
