Η Ολλανδία, η Πολωνία, η Ισπανία και η Σουηδία κάλεσαν την Πέμπτη την Ευρωπαϊκή Ένωση να επαναφέρει προς συζήτηση την επόμενη εβδομάδα το ζήτημα της χρήσης των δεσμευμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων για την Ουκρανία, καθώς η Μόσχα δεν δείχνει κανένα σημάδι ότι επιθυμεί να τερματίσει τον πόλεμό της εκεί.
Σε επιστολή που είδε το Reuters, οι υπουργοί Εξωτερικών των τεσσάρων χωρών υποστηρίζουν ότι, παρόλο που η ΕΕ συμφώνησε τον περασμένο Δεκέμβριο σε ένα δάνειο ύψους 90 δισεκατομμυρίων ευρώ (104,86 δισ. δολάρια) για το Κίεβο για τα έτη 2026 και 2027, αυτό δεν θα είναι αρκετό.
“Η Ουκρανία χρειάζεται περισσότερη οικονομική στήριξη τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα”, αναφέρεται στην επιστολή, η οποία απευθύνεται στην επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ, Κάγια Κάλας, και στην Χέλεν ΜακΕντί, υπουργό Εξωτερικών της Ιρλανδίας, η οποία ασκεί την εκ περιτροπής προεδρία της ΕΕ.
“Πιστεύουμε ότι τώρα είναι η στιγμή να επανέλθουμε στο ζήτημα του πώς μπορούμε να αξιοποιήσουμε περαιτέρω τα ακινητοποιημένα περιουσιακά στοιχεία της Ρωσίας προς όφελος της Ουκρανίας”, έγραψαν οι υπουργοί. Θέλουν το ζήτημα να συζητηθεί στην επόμενη σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ, στις 1-2 Σεπτεμβρίου στην Ιρλανδία.
Οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ακινητοποίησαν περίπου 210 δισεκατομμύρια ευρώ σε περιουσιακά στοιχεία της ρωσικής κεντρικής τράπεζας, μετά την εισβολή της Μόσχας στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022. Περίπου 185 δισεκατομμύρια ευρώ από αυτά βρίσκονται στην Euroclear, το αποθετήριο κεντρικών τίτλων που εδρεύει στις Βρυξέλλες.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε πέρυσι να χρησιμοποιηθούν τα ρωσικά κεφάλαια για ένα δάνειο προς την Ουκρανία ύψους έως και 165 δισεκατομμυρίων ευρώ, το οποίο θα αποπληρωνόταν μόνο αφού η Ρωσία καταβάλει πολεμικές αποζημιώσεις στο Κίεβο.
Ωστόσο, το Βέλγιο απέρριψε το σχέδιο, υποστηρίζοντας ότι δεν παρείχε επαρκείς εγγυήσεις πως δεν θα έμενε μόνο του να αντιμετωπίσει πιθανές αγωγές και αξιώσεις αποζημίωσης από τη Ρωσία.
Ως εκ τούτου, το σχέδιο για τη χρήση των δεσμευμένων περιουσιακών στοιχείων εγκαταλείφθηκε και αντικαταστάθηκε από το δάνειο των 90 δισεκατομμυρίων ευρώ, το οποίο υποστηρίζεται από τον προϋπολογισμό της ΕΕ.
Ασαφές το ενδεχόμενο συμφωνίας
Αξιωματούχοι δήλωσαν ότι δεν ήταν σαφές εάν οι ανανεωμένες συνομιλίες θα επιτύχουν, καθώς το Βέλγιο δεν έχει αλλάξει τη θέση του.
“Προτείνουμε η Επιτροπή να καλέσει τους τεχνικούς εμπειρογνώμονές της να διερευνήσουν, σε στενή διαβούλευση με τα κράτη μέλη, νέες επιλογές για το πώς μπορούν να χρησιμοποιηθούν τα ακινητοποιημένα περιουσιακά στοιχεία προς όφελος της Ουκρανίας”, αναφέρεται στην επιστολή.
Αξιωματούχοι δήλωσαν ότι κάποια νέα δυναμική θα μπορούσε να προέλθει από τις συνεχιζόμενες διαπραγματεύσεις για τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034, ο οποίος θα πρέπει να περιλαμβάνει και χρηματοδότηση για την Ουκρανία.
Όσο περισσότερα χρήματα είναι διαθέσιμα από άλλες πηγές, τόσο λιγότερα θα χρειαστεί να διαθέσουν οι φορολογούμενοι της ΕΕ, ανέφεραν αξιωματούχοι. Άλλοι σημείωσαν ότι τα χρήματα θα ήταν προτιμότερο να χρησιμοποιηθούν για την αντιμετώπιση της Μόσχας, παρά για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας αφού αυτή έχει καταστραφεί από τον πόλεμο.
“Η Ρωσία δεν θα πάρει πίσω αυτά τα χρήματα έως ότου καταβάλει αποζημιώσεις στην Ουκρανία, επομένως είναι προτιμότερο να χρησιμοποιηθούν για να σταματήσει η επιθετικότητα — δηλαδή, για την άμυνα της Ουκρανίας — παρά να περιμένουμε μέχρι το τέλος της ρωσικής επιθετικότητας για να τα δαπανήσουμε στην ανοικοδόμηση”, δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών της Πολωνίας, Ράντοσλαβ Σικόρσκι.
