Δορυφορικές εικόνες και υπηρεσίες υποστήριξης πληροφοριών που παρέχονται από κινεζικούς ομίλους έχουν βοηθήσει το Ιράν να απειλεί πλοία στα Στενά του Ορμούζ και να πραγματοποιεί πλήγματα ακριβείας εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων στη Μέση Ανατολή, στο πλαίσιο μιας θεαματικής βελτίωσης των δυνατοτήτων στοχοποίησης του Ιράν τους τελευταίους μήνες, σύμφωνα με σειρά πρόσφατων αμερικανικών εκτιμήσεων των υπηρεσιών πληροφοριών, για τις οποίες μίλησαν στο CNN τέσσερις πηγές.
Οι εικόνες επέτρεψαν στο Ιράν να πλήξει μια αμερικανική βάση στην Ιορδανία τον Ιούλιο, σε μια επίθεση που σκότωσε τρία μέλη των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων, με επίπεδο ακρίβειας που, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, διαφορετικά θα ξεπερνούσε τις δυνατότητες του Ιράν, ανέφεραν οι πηγές.
Κινεζικά γεωχωρικά δεδομένα έχουν επίσης ενισχύσει την ικανότητα του Ιράν να παρακολουθεί πλοία που διέρχονται από τα Στενά, αυξάνοντας τις πιθανότητες τα ιρανικά drones και οι πύραυλοι να πλήξουν επιτυχώς τους στόχους τους, σύμφωνα με έναν από τους αξιωματούχους. Δύο άλλες πηγές δήλωσαν ότι τα δεδομένα έχουν επιτρέψει στο Ιράν να χρησιμοποιεί κατά τα άλλα μη εξελιγμένα drones με ανίχνευση θερμότητας, τα οποία δεν μπορούν να ελιχθούν κατά τη διάρκεια της πτήσης, για να απειλεί πλοία, βοηθώντας στον χρονισμό των εκτοξεύσεων.
Η κινεζική υποστήριξη συμβάλλει στο να εξηγηθεί πώς το Ιράν έχει γίνει σταδιακά πιο ακριβές, καθώς τους τελευταίους μήνες έχουν πραγματοποιηθεί σποραδικά κύματα επιθέσεων, αν και οι πηγές ανέφεραν ότι πρόκειται για έναν από αρκετούς παράγοντες που ενισχύουν την αποτελεσματικότητα των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων. Η Ρωσία έχει επίσης παράσχει υποστήριξη στην Τεχεράνη, ενώ ορισμένοι αξιωματούχοι έχουν επισημάνει την αυξανόμενη πολεμική εμπειρία των ιρανικών δυνάμεων κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης ως βασικό παράγοντα.
Αμερικανοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι είναι δύσκολο να ποσοτικοποιηθεί με ακρίβεια η έκταση της κινεζικής βοήθειας, εν μέρει επειδή δεν είναι σαφές εάν η κινεζική κυβέρνηση έχει διατάξει την παροχή της ή απλώς επιτρέπει σιωπηρά την υποστήριξη, ενώ ορισμένοι αξιωματούχοι διαφωνούν ως προς το πόσο βοηθά το Πεκίνο. Μια πέμπτη πηγή, που γνωρίζει τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, σημείωσε ότι πρόσφατες πληροφορίες δείχνουν πως η Κίνα θα προτιμούσε να τερματιστούν οι διαταραχές στα Στενά, οι οποίες έχουν οδηγήσει σε άνοδο των παγκόσμιων τιμών του πετρελαίου.
Ωστόσο, η υποστήριξη στον τομέα των πληροφοριών έχει διαμορφώσει νέες τακτικές για το Ιράν.
Στα Στενά του Ορμούζ, τα οποία το Ιράν θεωρεί το σημαντικότερο μέσο άσκησης πίεσης που διαθέτει, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους και εξωτερικούς αναλυτές, η Τεχεράνη συνεχίζει να εξαπολύει επιθέσεις εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών συνοδειών και εμπορικών πλοίων, εκτοξεύοντας μεγάλο αριθμό drones με ανίχνευση θερμότητας προς τα πλοία μόλις αυτά φτάσουν σε ένα συγκεκριμένο γεωγραφικό σημείο του θαλάσσιου διαύλου, το οποίο ένας Αμερικανός αξιωματούχος περιέγραψε ως “κόμβο”.
Η δυνατότητα ανίχνευσης θερμότητας των ιρανικών drones δεν θεωρείται ιδιαίτερα εξελιγμένη τεχνολογία, όμως οι ιρανικές δυνάμεις έχουν δείξει ότι μπορούν να παρακολουθούν αποτελεσματικά τις επιχειρήσεις αμερικανικών συνοδειών -με τη βοήθεια κινεζικών δορυφορικών εικόνων- και να εξαπολύουν επιθέσεις την πλέον κατάλληλη χρονική στιγμή, ανέφεραν οι πηγές.
Η τακτική αυτή συνίσταται στην εκτόξευση μεγάλου αριθμού drones και στην προσδοκία ότι αυτά θα εντοπίσουν και θα ακολουθήσουν το θερμικό αποτύπωμα στα κύτη των πλοίων, δήλωσαν δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι.
Και ο ρυθμός των επιχειρήσεων μπορεί να είναι ιδιαίτερα έντονος: Κατά τη διάρκεια μιας πρόσφατης επιχείρησης συνοδείας, οι αμερικανικές δυνάμεις αναχαίτισαν περισσότερους από δώδεκα ιρανικούς πυραύλους και κατέρριψαν σχεδόν 20 drones, ενώ παράλληλα πραγματοποίησαν επιθετικές επιχειρήσεις εναντίον περίπου 60 στόχων γύρω από τα Στενά, δήλωσε ένας από τους αξιωματούχους.
Η υποστήριξη στον τομέα των πληροφοριών έρχεται επιπλέον της τεχνικής βοήθειας τόσο από την Κίνα όσο και από τη Ρωσία, η οποία έχει βοηθήσει το Ιράν να βελτιώσει τα συστήματα καθοδήγησης των πυραύλων και των drones του.
Ωστόσο, τουλάχιστον σε ορισμένους τομείς -όπως στην επίθεση του Ιουλίου εναντίον της βάσης στην Ιορδανία- οι αξιωματούχοι συμφωνούν ότι τα δεδομένα πληροφοριών που παρείχε η Κίνα αποδείχθηκαν καθοριστικής σημασίας.
“Υπάρχει λόγος που η ακρίβεια της στοχοποίησής τους έχει βελτιωθεί και αυτό οφείλεται σε κάποια βοήθεια”, σύμφωνα με μία από τις πηγές. “Η απόκτηση εμπειρίας στο πεδίο της μάχης βοηθά, αλλά μια χείρα βοηθείας βοηθά πολύ περισσότερο”, σημείωσε χαρακτηριστικά.
Η Wall Street Journal ήταν η πρώτη που μετέδωσε ότι το Ιράν χρησιμοποίησε κινεζικά δορυφορικά δεδομένα στην επίθεσή του τον Ιούλιο εναντίον της βάσης στην Ιορδανία.
Την περίοδο εκείνης της δημοσίευσης, ο Γκουό Τζιακούν, εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών της Κίνας, ρωτήθηκε για σχόλιο. “Η Κίνα εκπληρώνει πάντοτε αυστηρά τις δέουσες διεθνείς υποχρεώσεις της. Αντιτιθέμεθα στην εκμετάλλευση της σύγκρουσης για τη ρίψη λάσπης κατά της Κίνας”, δήλωσε.
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει σε μεγάλο βαθμό αποφύγει να καταδικάσει δημοσίως την κινεζική κυβέρνηση για οποιαδήποτε άμεση ή έμμεση υποστήριξη προς το Ιράν, ακόμη και καθώς έχουν εμφανιστεί δημοσιεύματα σχετικά με πιθανή παροχή πληροφοριών και στρατιωτικής βοήθειας. Ωστόσο, παρά την επιθυμία του Τραμπ να διατηρήσει θετικές σχέσεις με τον Σι, ένας από τους Αμερικανούς αξιωματούχους δήλωσε ότι αυτό πιθανότατα θα αποτελέσει θέμα συζήτησης κατά την επίσκεψη του Κινέζου ηγέτη.
Όταν ρωτήθηκε τις ημέρες μετά την επίθεση στην Ιορδανία εάν η Κίνα παρείχε υποστήριξη στη στοχοποίηση του Ιράν, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο αρνήθηκε να συζητήσει το θέμα.
“Τίποτα από όσα έχει κάνει η Κίνα δεν έχει αλλάξει με οποιονδήποτε τρόπο την πορεία των… συγκρούσεων που έχουμε με το Ιράν”, δήλωσε ο Ρούμπιο στους δημοσιογράφους. “Στην πραγματικότητα, σε ορισμένες περιπτώσεις, υπήρξαν αρκετά συνεργάσιμοι”, πρόσθεσε, επικαλούμενος τη δημόσια αντίθεση της Κίνας στις προσπάθειες του Ιράν να επιβάλει διόδια στα Στενά του Ορμούζ.
Το Ιράν προσαρμόζεται
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει επιδιώξει να περιορίσει τη χρήση εμπορικών κινεζικών δορυφορικών εικόνων της περιοχής κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, για τις οποίες Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν προειδοποιήσει ότι θέτουν σε κίνδυνο Αμερικανούς στρατιώτες. Τον Μάιο, η κυβέρνηση επέβαλε κυρώσεις σε τρεις κινεζικές δορυφορικές εταιρείες, για τις οποίες ανέφερε ότι είχαν παράσχει εικόνες που “καθιστούν δυνατές τις στρατιωτικές επιθέσεις του Ιράν εναντίον αμερικανικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή”.
Καθώς ο πόλεμος των ΗΠΑ παρατείνεται και εισέρχεται πλέον στον έβδομο μήνα, αξιωματούχοι αναφέρουν ότι το Ιράν έχει προσαρμόσει τις τακτικές του στο πεδίο της μάχης, προκειμένου να συνεχίσει να απειλεί αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία στην περιοχή και να διατηρεί την πίεση προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους ώστε να υποχωρήσουν στις απαιτήσεις της Τεχεράνης.
Το Ιράν καταρρίπτει drones τύπου MQ-9 Reaper “δεξιά κι αριστερά”, δήλωσε μία από τις πηγές που γνωρίζουν τις πρόσφατες εκτιμήσεις των υπηρεσιών πληροφοριών, ενώ εξακολουθούν να εκδίδονται τακτικά προειδοποιήσεις για δραστηριότητα drones.
“Γίνονται καλύτεροι επειδή ουσιαστικά τους έχουμε δώσει περισσότερο χρόνο για να εκπαιδευτούν”, δήλωσε άλλη πηγή που γνωρίζει τις πρόσφατες εκτιμήσεις. Η ίδια πηγή σημείωσε ότι η Κίνα έχει επίσης στείλει βοήθεια στο Ιράν με τη μορφή συστημάτων αεράμυνας.
Παράλληλα, πολλοί αξιωματούχοι εξέφρασαν βαθιά απογοήτευση για την προφανή ευπάθεια των ΗΠΑ απέναντι σε πυραύλους και drones που επιχειρούν σε χαμηλό έως μεσαίο ύψος -σε αντίθεση με τα βλήματα μεγαλύτερου ύψους, για την αντιμετώπιση των οποίων οι ΗΠΑ έχουν αναπτύξει ακριβά και ιδιαίτερα εξελιγμένα συστήματα αεράμυνας.
Αυτό υποχρεώνει τις ΗΠΑ να εγκαταστήσουν πρόσθετες άμυνες σε ορισμένες αμερικανικές στρατιωτικές και διπλωματικές εγκαταστάσεις στη Μέση Ανατολή, δήλωσε πηγή που γνωρίζει το θέμα.
Το Ιράν απέδειξε ότι ήταν σε θέση να πλήξει αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή το 2020, αφού ο πρόεδρος Τραμπ διέταξε τη δολοφονία ενός ανώτατου Ιρανού στρατηγού κατά την πρώτη του θητεία.
Ωστόσο, η τεχνική ικανότητά του να πλήττει έναν συγκεκριμένο στόχο με ακρίβεια έχει βελτιωθεί δραματικά έκτοτε, δήλωσαν πολλοί αξιωματούχοι.
“Τα ιρανικά πλήγματα προκάλεσαν ζημιές και κατέστρεψαν εκατοντάδες κτίρια και εγκαταστάσεις σε αμερικανικές βάσεις στο Κουβέιτ, το Μπαχρέιν, το Κατάρ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Σαουδική Αραβία, το Ιράκ, το Ομάν και την Ιορδανία” κατά τους πρώτους μήνες του πολέμου, σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση του γενικού επιθεωρητή του Πενταγώνου.
Τα ιρανικά πλήγματα συνέβαλαν σε σημαντικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο οι αμερικανικές δυνάμεις επιχειρούσαν παραδοσιακά στην περιοχή, αναφέρει η έκθεση. Η CENTCOM “μετέφερε προσωπικό, μέσα και εγκαταστάσεις αποθήκευσης” καθώς αυτά δέχονταν επιθέσεις από το Ιράν και τις δυνάμεις-πληρεξούσιούς του.
Η εισαγωγή από το Ιράν εξαρτημάτων διπλής χρήσης αποτελεί επίσης σημαντική ανησυχία για τους Αμερικανούς αξιωματούχους, δεδομένης της πρόσφατης ικανότητας του Ιράν να ανασυγκροτεί τις στρατιωτικές του δυνατότητες και τη βιομηχανική του βάση.
“Χωρίς τα κινεζικά εξαρτήματα, δεν θα ήταν τόσο πιθανό να συνεχίσουν να πολεμούν· τόσο απλά είναι τα πράγματα”, δήλωσε Αμερικανός αξιωματούχος.
Ωστόσο, η τάση του Ιράν να ανασυγκροτεί το στρατιωτικό του απόθεμα συνάδει με προηγούμενες εκτιμήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών και αποτελεί επίσης συνέπεια της απόφασης του Τραμπ να διακόψει τις πλήρεις πολεμικές επιχειρήσεις προτού οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις ολοκληρώσουν ολόκληρο τον κατάλογο των στόχων τους, πρόσθεσε άλλος αξιωματούχος.
