Με τη βραβευμένη ταινία «Μινώταυρος» (2026) του Αντρέι Ζβιάγκιντσεφ, μια αιχμηρή πολιτική αλληγορία για τη Ρωσία του πολέμου, της διαφθοράς και της ολιγαρχικής εξουσίας, άνοιξε στο κατάμεστο Ολύμπιον η αυλαία του 67ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης.
Τους θεατές υποδέχτηκε ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ, Ορέστης Ανδρεαδάκης, ενώ τηνπαρουσίαση της βραδιάς ανέλαβαν η Τόνια Σωτηροπούλου και ο Κωστής Μαραβέγιας. Οι δύο παρουσιαστές αναφέρθηκαν στα βασικά χαρακτηριστικά της φετινής διοργάνωσης, αλλά και στους τρεις τιμώμενους δημιουργούς που θα παραλάβουν Χρυσό Αλέξανδρο: τον συνθέτη Σταύρο Ξαρχάκο, τον εικαστικό Άγγελο Παπαδημητρίου και τον σκηνοθέτη Νίκο Γραμματικό. Επίσης επισήμαναν ότι η τελετή απονομής των Ευρωπαϊκών Βραβείων Κινηματογράφου θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα τον Ιανουάριο, ωστόσο η ανακοίνωση των υποψηφιοτήτων θα γίνει από τη Θεσσαλονίκη, το Σάββατο 14 Νοεμβρίου, μέσω απευθείας σύνδεσης από το Αλκαζάρ.
Ορέστης Ανδρεαδάκης
Τον χαιρετισμό του δημάρχου Θεσσαλονίκης Στέλιου Αγγελούδη, ο οποίος απουσίαζε λόγω της συμμετοχής του στις εργασίες του συνεδρίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας στην Καλαμάτα, μετέφερε ο Αντιδήμαρχος Πολιτισμού, Τουριστικής Ανάπτυξης και Διαδημοτικής Συνεργασίας Βασίλης Γάκης. «Η μεγάλη γιορτή της πόλης ξεκινά. Από σήμερα η Θεσσαλονίκη ανοίγει τις πύλες της στον μαγικό κόσμο του κινηματογράφου, καλωσορίζει τους χιλιάδες επισκέπτες της, αποθεώνει τον “Μινώταυρο” του Αντρέι Ζβιάγκιντσεφ, που απέσπασε το Μεγάλο Βραβείο της Κριτικής Επιτροπής στο πρόσφατο Φεστιβάλ Καννών, και ρίχνει αυλαία στις 15 Νοεμβρίου, με τον Χρυσό Λέοντα του Φεστιβάλ Βενετίας, την “Άγνωστη γυναίκα” της Μάι ελ-Τούκι», ανέφερε.
Βασίλης Γάκης
Ο κ. Γάκης έκανε λόγο για «έναν θεσμό που δικαιούται να υπερηφανεύεται πως πλέον ανταγωνίζεται επάξια άλλα μεγάλα ευρωπαϊκά φεστιβάλ», ενώ υπογράμμισε: «Η υποστήριξη του Δήμου Θεσσαλονίκης σε έναν θεσμό που τιμά, αναδεικνύει την εξωστρέφεια της πόλης και τη διαχρονική πολιτιστική της δυναμική, είναι δεδομένη και έμπρακτη». Επίσης αναφέρθηκε στο Βραβείο Καλύτερου Σεναρίου του Δήμου Θεσσαλονίκης, το οποίο απονέμεται στο πλαίσιο του διαγωνιστικού τμήματος Meet the Neighbours και συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ. «Πρόκειται για μια κίνηση περισσότερο συμβολική, ως ελάχιστη ανταπόδοση σε όλα όσα προσφέρει όλα αυτά τα χρόνια το Φεστιβάλ σε μια πόλη, που όπως έλεγε ο αείμνηστος Θεόδωρος Αγγελόπουλος, “δεν είναι απλώς ένας χώρος, είναι ένα ιδεώδες κινηματογραφικό σκηνικό”», σημείωσε.
Ο Κ. Γιουτίκας για τη διάσωση των σινεμά
Από την πλευρά του, ο Αντιπεριφερειάρχης Μητροπολιτικής Ενότητας Θεσσαλονίκης Κώστας Γιουτίκας αναφέρθηκε στη σταθερή υποστήριξη της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας προς το Φεστιβάλ, η οποία, όπως είπε, διαρκεί εδώ και 14 χρόνια. Επέλεξε, ωστόσο, να θέσει στο επίκεντρο την απώλεια των κινηματογραφικών αιθουσών, εκφράζοντας την ανησυχία του για την τύχη των παλιών σινεμά που μετατρέπονται σε χώρους στάθμευσης ή σούπερ μάρκετ. «Οι κινηματογράφοι είναι χώροι συνάντησης και πολιτισμού. Από τους 99 ιδιωτικούς κινηματογράφους που υπήρχαν τη δεκαετία του ’60 στη Θεσσαλονίκη, έχουν απομείνει μόλις τρεις. Και η κατάσταση είναι ιδιαίτερα ανησυχητική για τα θερινά σινεμά. Περισσότερα από 90 λειτουργούσαν έως τη δεκαετία του ’80 και σήμερα έχουν απομείνει τέσσερα. Οι κινηματογράφοι, όμως, έχουν ζωή», ανέφερε.
Κώστας Γιουτίκας
Ο κ. Γιουτίκας ανακοίνωσε, μάλιστα, ότι θα ξεκινήσει επαφές με τα αρμόδια υπουργεία και τους φορείς, προκειμένου να διερευνηθούν τρόποι διάσωσης των κινηματογράφων που εξακολουθούν να λειτουργούν. «Ξεκινώ επαφές με υπουργεία και αρμόδιους φορείς για να διασώσουμε τους λιγοστούς κινηματογράφους που έχουν απομείνει όχι μόνο στη Θεσσαλονίκη αλλά σε όλη την Κεντρική Μακεδονία», είπε.
Με έμπνευση από τη μυθολογία
Ακολούθησε η παρουσίαση της ταινίας έναρξης «Μινώταυρος» από τον Ορέστη Ανδρεαδάκη, ο οποίος στάθηκε στον τρόπο με τον οποίο ο Ζβιάγκιντσεφ μετατρέπει ένα προσωπικό, οικογενειακό δράμα σε πολιτικό σχόλιο. Αναφέρθηκε στην έμπνευση από το έργο του Κλοντ Σαμπρόλ «Άπιστη γυναίκα» και στη σύνδεση του αρχαίου μύθου του Μινώταυρου με τη σύγχρονη πραγματικότητα της Ρωσίας και τον πόλεμο στην Ουκρανία. Οι 14 άνθρωποι που καλείται να θυσιάσει ο κεντρικός ήρωας, όπως επισήμανε, παραπέμπουν στους νέους που προσφέρονταν ως θυσία στον Μινώταυρο.

Η προβολή του «Μινώταυρου» σηματοδότησε την επιστροφή του σημαντικού Ρώσου σκηνοθέτη στη μεγάλου μήκους μυθοπλασία έπειτα από σχεδόν μία δεκαετία απουσίας, η οποία σημαδεύτηκε από την πολιτική εξορία και μια σοβαρή περιπέτεια υγείας. Η ταινία, που απέσπασε το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής στο 79ο Φεστιβάλ των Καννών και θα εκπροσωπήσει τη Γαλλία στα Όσκαρ, είναι η πρώτη ανεξάρτητη μεγάλου μήκους παραγωγή που επιχειρεί να αποτυπώσει τη ζωή στη Ρωσία εν μέσω του πολέμου στην Ουκρανία.
Η ιστορία εκτυλίσσεται τον Φεβρουάριο του 2022, τις πρώτες ημέρες της ρωσικής εισβολής. Ο Γκλεμπ Μορόζοφ, ένας ισχυρός επιχειρηματίας, βρίσκεται αντιμέτωπος με μια εντολή του δημάρχου: πρέπει να επιλέξει 14 εργαζομένους της επιχείρησής του, οι οποίοι θα επιστρατευτούν και θα σταλούν στο μέτωπο. Την ίδια περίοδο ανακαλύπτει ότι η σύζυγός του διατηρεί σχέση με έναν νεότερο φωτογράφο. Η προσωπική του κρίση, ωστόσο, εξελίσσεται παράλληλα με μια πολύ ευρύτερη δοκιμασία, καθώς καλείται να διαχειριστεί τις συνέπειες ενός πολέμου που εισβάλλει βίαια στην καθημερινότητα. Η απιστία, η κρίση του γάμου και η διάλυση της προσωπικής ισορροπίας του ήρωα συνυπάρχουν με την πολιτική και οικονομική πραγματικότητα. Ο πόλεμος δεν εμφανίζεται ως μια μακρινή στρατιωτική επιχείρηση, αλλά ως μηχανισμός που καθορίζει τις ζωές των πολιτών, με τις αποφάσεις της εξουσίας να μετατρέπουν τους εργαζομένους σε αναλώσιμο ανθρώπινο δυναμικό. Η αναφορά στον μύθο λειτουργεί ως αλληγορία για την άνιση κατανομή του κόστους του πολέμου και τη συνενοχή μιας οικονομικής ελίτ στη Ρωσία που διασφαλίζει την επιβίωσή της εις βάρος των άλλων.

Στο 67ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης θα προβληθούν συνολικά 258 ταινίες από όλο τον κόσμο. Οι προβολές φιλοξενούνται στις αίθουσες Ολύμπιον και Παύλος Ζάννας, καθώς και στις αίθουσες του Λιμανιού —Φρίντα Λιάππα, Τώνια Μαρκετάκη, Τζον Κασσαβέτης και Σταύρος Τορνές— και στον κινηματογράφο Μακεδονικόν.
Η διοργάνωση θα ολοκληρωθεί στις 15 Νοεμβρίου με την «Άγνωστη γυναίκα» της Μάι ελ-Τούκι, η οποία απέσπασε τον Χρυσό Λέοντα στο 83ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: 67ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης: Ελληνικό σινεμά με εξωστρέφεια

