Νίκος Μωραΐτης για τα πνευματικά δικαιώματα: Η δόξα και τα πολλά χρήματα από τα live πάνε στον τραγουδιστή, η ιδιοκτησία του έργου ανήκει στους δημιουργούς

Στη συζήτηση που έχει ανοίξει γύρω από την υπόθεση της Άννας Βίσση και του Νίκου Καρβέλα παρενέβη με ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο γνωστός στιχουργός Νίκος Μωραΐτης, επιχειρώντας να εξηγήσει τι ισχύει σχετικά με τα πνευματικά δικαιώματα των δημιουργών και τη δυνατότητά τους να απαγορεύουν την ερμηνεία των έργων τους.

Ο Νίκος Μωραΐτης διευκρινίζει αρχικά ότι ο ίδιος είναι ιδεολογικά αντίθετος σε κάθε απαγόρευση και πως ακολουθεί αυτή τη στάση και στα δικά του τραγούδια. Ωστόσο, επισημαίνει ότι, σύμφωνα με το δίκαιο της πνευματικής ιδιοκτησίας, τόσο ο συνθέτης όσο και ο στιχουργός διαθέτουν αυτοτελή δικαιώματα επί του έργου τους.

Μάλιστα, αναφέρεται σε τρεις διαφορετικές περιπτώσεις, ανάλογα με το αν εκείνος που επιθυμεί να απαγορεύσει τη χρήση ενός τραγουδιού είναι ο δημιουργός τόσο της μουσικής όσο και των στίχων ή μόνο του ενός από τα δύο.

Παράλληλα, απαντά σε όσους υποστηρίζουν ότι τέτοιου είδους απαγορεύσεις αποτελούν ελληνική ιδιαιτερότητα, τονίζοντας ότι αντίστοιχες προβλέψεις υπάρχουν και στο ευρωπαϊκό δίκαιο.

Ιδιαίτερη αναφορά κάνει στη διάκριση ανάμεσα στην εμπορική επιτυχία που μπορεί να απολαμβάνει ένας ερμηνευτής και στην πνευματική ιδιοκτησία του τραγουδιού, η οποία ανήκει στους δημιουργούς του.

Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά, «η δόξα, η φήμη, τα πολλά χρήματα από τα live πάνε στον τραγουδιστή», ενώ οι δημιουργοί διατηρούν την ιδιοκτησία του έργου και το ηθικό δικαίωμα που τη συνοδεύει.

Ο στιχουργός υπογραμμίζει, πάντως, ότι εναπόκειται τελικά στη Δικαιοσύνη να κρίνει αν η άσκηση ενός τέτοιου δικαιώματος είναι νόμιμη ή συνιστά κατάχρηση, ξεκαθαρίζοντας ότι οι επισημάνσεις του αφορούν γενικούς κανόνες και όχι συγκεκριμένους καλλιτέχνες.

Η ανάρτηση του Νίκου Μωραΐτη

Αναλυτικά η ανάρτηση του Νίκου Μωραΐτη μετά από ερώτηση που του τέθηκε:

Αφού διευκρινίσω ότι είμαι ιδεολογικά κατά κάθε απαγόρευσης και το τηρώ απαρέγκλιτα στα δικά μου τραγούδια, να ξεκαθαρίσουμε κάποια βασικά και να μη λέμε ό,τι να ‘ναι;

Γράφει κάποιος «αυτό δε συμβαίνει πουθενά στον κόσμο, μόνο στην Ελλάδα». Αυτό συμβαίνει ΠΑΝΤΟΥ. Η Ελλάδα τούς ευρωπαϊκούς νόμους Πνευματικής Ιδιοκτησίας υιοθέτησε, λέτε να τους «σκαρφίστηκε» μόνη της;

Κατά το δίκαιο της Πνευματικής Ιδιοκτησίας λοιπόν, έχουν δικαίωμα και ο συνθέτης και ο στιχουργός να απαγορεύουν αυτοτελώς.

1. Όπου ο συνθέτης είναι και στιχουργός, μπορεί να απαγορεύσει όλο το τραγούδι.

2. Όπου αυτός που απαγορεύει είναι μόνο συνθέτης, μπορεί να απαγορεύσει μόνο τη μουσική. Δηλαδή μπορεί να βγει ο τραγουδιστής να απαγγείλει τους στίχους (περίπτωση Χατζιδακι – Μητσιά) αλλά όχι να τραγουδήσει.

3. Όπου αυτός που απαγορεύει είναι μόνο στιχουργός, μπορεί να βγει η ορχήστρα να παίζει τη μουσική, ο τραγουδιστής να κάνει «λαλαλα», αλλά δεν επιτρέπεται να τραγουδήσει τα λόγια.

Για να το πούμε λίγο πρακτικά: Η δόξα, η φήμη, τα πολλά χρήματα από τα live πάνε στον τραγουδιστή. Η ιδιοκτησία του έργου (μαζί με το κρίσιμο ηθικό δικαίωμα) ανήκει στους δημιουργούς.

Από εκεί και πέρα, το δικαστήριο κρίνει αν υπάρχει ορθή χρήση ή κατάχρηση του δικαιώματος ενός δημιουργού.

Αυτά, ως γενικοί κανόνες και χωρίς να αναφέρομαι σε συγκεκριμένη περίπτωση καλλιτεχνών.

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ