Αντικατέστησαν το αλκοόλ με ζελεδάκια – Η νέα παγίδα για τους οδηγούς Mobility
12 Σεπτεμβρίου, 2026 15:29 –
Η κατανάλωση αλκοόλ μειώνεται, τα μη αλκοολούχα προϊόντα ενισχύουν την παρουσία τους και μια νέα κατηγορία «εναλλακτικών» επιλογών κάνει όλο και συχνότερα την εμφάνισή της. Για τους οδηγούς, ωστόσο, υπάρχει μια λεπτή διαχωριστική γραμμή, η παράβλεψη της οποίας μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα επικίνδυνη. Η ελληνική νύχτα μεταβάλλεται και τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν πλέον ότι η αλλαγή αυτή δεν είναι απλώς μια παροδική τάση.
–
Οι εντατικότεροι έλεγχοι της Τροχαίας, οι διαφορετικές συνήθειες των νεότερων ηλικιών, η ακρίβεια και η αυξημένη προσοχή στην υγεία έχουν ωθήσει αρκετούς καταναλωτές να περιορίσουν το παραδοσιακό ποτό. Σύμφωνα με στοιχεία της IWSR για την Ελλάδα, οι πωλήσεις αλκοολούχας μπίρας υποχώρησαν κατά 5,8%, ενώ εκείνες της μπίρας χωρίς αλκοόλ αυξήθηκαν κατά 12%.
Η ίδια τάση αποτυπώνεται στα μπαρ και στην εστίαση, με τα mocktails και τα ποτά με λίγο ή καθόλου αλκοόλ να αποκτούν σταθερή παρουσία στους καταλόγους. Εκπρόσωποι της ελληνικής εστίασης έχουν αναφερθεί ακόμη και σε πτώση της κατανάλωσης αλκοόλ που, σε κάποιες περιπτώσεις, πλησιάζει το 30%. Πρόκειται, πάντως, για εκτίμηση της αγοράς και όχι για επίσημη στατιστική μέτρηση σε πανελλαδικό επίπεδο.
Το φαινόμενο δεν περιορίζεται στην Ελλάδα. Η IWSR διαπιστώνει ότι η παγκόσμια αγορά αλκοόλ εξακολουθεί να δέχεται πιέσεις: οι συνολικοί όγκοι στις 15 μεγαλύτερες αγορές μειώθηκαν περίπου κατά 3% το 2025, ενώ τα προϊόντα χωρίς αλκοόλ συγκαταλέγονται στις λίγες κατηγορίες που διατηρούν αναπτυξιακή πορεία.
Στις ΗΠΑ, η Gallup κατέγραψε το 2025 ότι μόνο το 50% των νέων ενηλίκων δήλωνε πως καταναλώνει αλκοόλ, έναντι ποσοστού κοντά στο 72% πριν από περίπου δύο δεκαετίες. Αν και το εύρημα αφορά την αμερικανική αγορά, αποτυπώνει την έκταση της αλλαγής που συντελείται διεθνώς.
Δεν είναι όλα τα «ζελεδάκια» αθώα
Στο πλαίσιο αυτής της νέας κουλτούρας, πληθαίνουν τα προϊόντα που διατίθενται ως gummies ή ζελεδάκια. Ορισμένα είναι απλά συμπληρώματα με βιταμίνες, καφεΐνη, μελατονίνη ή φυτικά συστατικά. Σε αγορές όπου επιτρέπεται η διάθεσή τους υπάρχουν προϊόντα με CBD, ενώ σε άλλες χώρες πωλούνται και βρώσιμα προϊόντα με THC, την ψυχοδραστική ουσία της κάνναβης.
Σε αυτό το σημείο βρίσκεται η βασική παγίδα για όποιον οδηγεί: η αποχή από το αλκοόλ δεν συνεπάγεται αυτομάτως ικανότητα οδήγησης.
Νέα έρευνα, η οποία δημοσιεύθηκε στο JAMA Network Open στις 31 Αυγούστου 2026, μελέτησε πώς επηρεάζουν την οδηγική ικανότητα τα βρώσιμα προϊόντα THC. Οι ερευνητές εντόπισαν σαφή επιδείνωση της οδήγησης, ανάλογη με τη δόση, με εντονότερα προβλήματα στις υψηλότερες δόσεις. Στα 20 mg THC παρατηρήθηκαν δυσκολίες στη διατήρηση της λωρίδας, μεγαλύτερες μεταβολές στην ταχύτητα και αυξημένος χρόνος αντίδρασης.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το ότι οι επιπτώσεις ήταν ορατές τόσο δύο όσο και πέντε ώρες μετά την κατανάλωση. Στις 24 ώρες, αντίθετα, δεν καταγράφηκε αντίστοιχη επίδραση.
Ένα επιπλέον εύρημα προκαλεί προβληματισμό στις αρχές. Στη συγκεκριμένη μελέτη, οι συγκεντρώσεις THC στο αίμα διατηρούνταν χαμηλότερα από τα όρια που ορισμένες χώρες χρησιμοποιούν ως νομικά σημεία αναφοράς, παρότι η απόδοση στην οδήγηση στον προσομοιωτή είχε ήδη επηρεαστεί.
Με άλλα λόγια, η δράση ενός τέτοιου προϊόντος μπορεί να εξελίσσεται χρονικά διαφορετικά από εκείνη ενός ποτού. Οι επιδράσεις του δεν γίνονται πάντα αμέσως αντιληπτές και ενδέχεται να επιμένουν για αρκετές ώρες.
Ακόμη μεγαλύτερη ανησυχία προκαλούν τα ευρήματα άλλης μελέτης του Johns Hopkins, που δημοσιεύθηκε τον Μάιο του 2026. Η ταυτόχρονη χρήση THC και σχετικά μικρής ποσότητας αλκοόλ οδήγησε σε μεγαλύτερη επιδείνωση της οδηγικής ικανότητας σε σύγκριση με τη χρήση καθεμιάς από τις δύο ουσίες χωριστά.
Ειδικότερα, ο συνδυασμός 25 mg THC με επίπεδο αλκοόλ 0,05% επιβάρυνε την οδήγηση περισσότερο ακόμη και από επίπεδο αλκοόλ 0,08% χωρίς κάνναβη. Επομένως, η λογική «δεν πίνω πολύ, παίρνω απλώς ένα ζελεδάκι» μπορεί να κρύβει πολύ μεγαλύτερο κίνδυνο από αυτόν που αντιλαμβάνεται ο καταναλωτής.
Οι προβλέψεις του νέου ΚΟΚ στην Ελλάδα
Ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας ορίζει ξεκάθαρα ότι η απαγόρευση οδήγησης υπό επήρεια δεν αφορά μόνο το αλκοόλ, αλλά και τις τοξικές ουσίες ή τα φάρμακα που επηρεάζουν την οδηγική ικανότητα.
Βάσει του άρθρου 46 του Ν. 5209/2025, όταν διαπιστώνεται ότι ένας οδηγός βρίσκεται υπό την επίδραση τοξικών ουσιών ή φαρμάκων που επηρεάζουν την οδήγηση, προβλέπονται φυλάκιση τουλάχιστον δύο μηνών και χρηματική ποινή τουλάχιστον 200 ευρώ. Προβλέπεται επίσης αφαίρεση της άδειας οδήγησης για τρεις έως έξι μήνες, η οποία επιβάλλεται από το δικαστήριο.
Παράλληλα, ο ΚΟΚ καθορίζει διαδικασία ελέγχου για την παρουσία τοξικών ουσιών στον οργανισμό και αντιμετωπίζει αυστηρά την άρνηση του οδηγού να υποβληθεί στον προβλεπόμενο έλεγχο.
Κρίσιμη είναι η διευκρίνιση ότι το συνηθισμένο αλκοτέστ δεν ανιχνεύει THC. Συνεπώς, μια μηδενική ένδειξη αλκοόλ δεν αποδεικνύει ότι ο οδηγός είναι νηφάλιος ή σε θέση να οδηγήσει με ασφάλεια.
Αυτή η νέα πραγματικότητα φέρνει μια διαφορετική πρόκληση για την οδική ασφάλεια. Η επιλογή μη αλκοολούχων ποτών αντί αλκοόλ είναι αναμφίβολα θετική για όσους πρόκειται να οδηγήσουν. Δεν πρέπει, όμως, να εντάσσονται στην ίδια κατηγορία προϊόντα που περιέχουν ψυχοδραστικές ουσίες.
Ένα mocktail, μια μπίρα 0,0% και ένα ζελεδάκι με THC αποτελούν εντελώς διαφορετικές επιλογές. Για τον οδηγό, ο βασικός κανόνας δεν αλλάζει: όταν μια ουσία μπορεί να επηρεάσει την αντίδραση, την αντίληψη, την κρίση ή τον συντονισμό του, η οδήγηση πρέπει να αποκλείεται.
Ακολουθήστε το newsauto.gr στο Google News για να μαθαίνετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
