Άρθρο του Χάρη Θεοχάρη,
Υφυπουργού Εξωτερικών αρμόδιου για την Οικονομική Διπλωματία και την Εξωστρέφεια
Σε μια εποχή διεθνών αναταράξεων, γεωπολιτικών εντάσεων, αναδιάταξης των εφοδιαστικών αλυσίδων και έντονου ανταγωνισμού για επενδύσεις, η Ελλάδα δεν έχει την πολυτέλεια να παρακολουθεί παθητικά τις εξελίξεις. Οφείλει να συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωσή τους. Αυτό ακριβώς πράττει η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη: μετατρέπει την εξωτερική πολιτική και την οικονομική διπλωματία σε εργαλεία ανάπτυξης, διεθνούς αξιοπιστίας και εθνικής ισχύος.
Στο Υπουργείο Εξωτερικών εργαστήκαμε με αυτήν ακριβώς τη λογική. Η οικονομική διπλωματία δεν είναι πλέον μια παράλληλη λειτουργία της εξωτερικής πολιτικής. Είναι οργανικό μέρος της εθνικής στρατηγικής. Συνδέει τις διεθνείς σχέσεις με τις εξαγωγές, τις επενδύσεις, την καινοτομία, τις υποδομές, την περιφερειακή ανάπτυξη και την παραγωγική αναβάθμιση της χώρας.
Το σημαντικότερο θεσμικό βήμα αυτής της προσπάθειας είναι το Στρατηγικό Σχέδιο Εξωστρέφειας 2026–2030. Δεν πρόκειται για ένα γενικό κείμενο προθέσεων, αλλά για έναν επιχειρησιακό οδικό χάρτη, με γεωγραφικές και κλαδικές προτεραιότητες, συγκεκριμένους στόχους, μηχανισμούς παρακολούθησης και εργαλεία υλοποίησης. Για πρώτη φορά, η εξωστρέφεια οργανώνεται με ενιαία αρχιτεκτονική: Υπουργείο Εξωτερικών, Γραφεία Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων, Enterprise Greece, Export Credit Greece, παραγωγικοί φορείς και επιχειρήσεις κινούνται σε κοινή στρατηγική κατεύθυνση.
Αυτό είναι κρίσιμο. Διότι στον σημερινό κόσμο δεν αρκεί να δηλώνεις ότι είσαι ανοιχτός στις επενδύσεις και στο εμπόριο. Πρέπει να μπορείς να αποδεικνύεις ότι διαθέτεις σχέδιο, αξιοπιστία, σταθερότητα, ταχύτητα και συνέχεια. Οι επενδυτές δεν αναζητούν μόνο αποδόσεις. Αναζητούν εμπιστοσύνη. Οι εξαγωγείς δεν χρειάζονται μόνο προβολή. Χρειάζονται πληροφόρηση, πρόσβαση σε αγορές, χρηματοδοτικά εργαλεία, προστασία από κινδύνους και ένα κράτος που τους συνοδεύει στην προσπάθειά τους.
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η χώρα βρίσκεται στη σωστή κατεύθυνση. Οι καθαρές εισροές Ξένων Άμεσων Επενδύσεων ανήλθαν το 2025 σε 11,38 δισ. ευρώ, από 7,02 δισ. ευρώ το 2024. Το πρώτο τετράμηνο του 2026 οι εισροές έφθασαν τα 4,4268 δισ. ευρώ, έναντι 2,3183 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2025, σημειώνοντας αύξηση 90,9%. Αυτά τα στοιχεία δεν είναι απλώς οικονομικοί δείκτες. Είναι ψήφος εμπιστοσύνης στην Ελλάδα, στην οικονομία της, στους θεσμούς της και στην πολιτική σταθερότητα που έχει διασφαλίσει η κυβέρνηση.
Αντίστοιχα, στο πεδίο των εξαγωγών, η χώρα επιδεικνύει δυναμική και ανθεκτικότητα. Η συνολική αξία των εξαγωγών αγαθών στο πεντάμηνο Ιανουαρίου–Μαΐου 2026 ανήλθε σε 22,9 δισ. ευρώ, αυξημένη κατά 13,5% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025. Οι εξαγωγές χωρίς πετρελαιοειδή αυξήθηκαν κατά 4,5%, ενώ το εμπορικό έλλειμμα μειώθηκε κατά 9,0%. Η εικόνα αυτή επιβεβαιώνει ότι η εξωστρέφεια δεν είναι σύνθημα. Είναι μετρήσιμη συνιστώσα του παραγωγικού μετασχηματισμού.
Το ζητούμενο, όμως, δεν είναι απλώς περισσότερες εξαγωγές και περισσότερες επενδύσεις. Είναι καλύτερες εξαγωγές και καλύτερες επενδύσεις. Επενδύσεις που αυξάνουν την παραγωγικότητα, φέρνουν τεχνογνωσία, δημιουργούν ποιοτικές θέσεις εργασίας, ενισχύουν την καινοτομία, αναβαθμίζουν τις υποδομές και συνδέουν την Ελλάδα με διεθνείς αλυσίδες αξίας. Εξαγωγές με υψηλότερη προστιθέμενη αξία, ισχυρότερη ταυτότητα, μεγαλύτερη γεωγραφική διασπορά και βαθύτερη σύνδεση με την ελληνική παραγωγή.
Σε αυτήν την προσπάθεια, δίνουμε ιδιαίτερη σημασία στη συνεργασία με την επιχειρηματική κοινότητα. Η οικονομική διπλωματία δεν μπορεί να σχεδιάζεται ερήμην των επιχειρήσεων. Οφείλει να τις ακούει, να τις στηρίζει και να ανοίγει δρόμους. Ταυτόχρονα, η εξωστρέφεια δεν πρέπει να είναι υπόθεση μόνο του κέντρου. Πρέπει να φτάνει στις περιφέρειες, στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, στους παραγωγούς, στις νέες τεχνολογικές εταιρείες, σε κάθε ελληνική δύναμη που μπορεί να σταθεί με αξιώσεις στον διεθνή ανταγωνισμό.
Η Ελλάδα σήμερα δεν είναι η χώρα της αβεβαιότητας που γνώριζαν οι αγορές πριν από μια δεκαετία. Είναι μια σταθερή ευρωπαϊκή δημοκρατία, ένας αξιόπιστος σύμμαχος, ένας περιφερειακός κόμβος συνδεσιμότητας, ενέργειας, logistics και επενδυτικών ευκαιριών. Είναι μια χώρα που ανακτά την αυτοπεποίθησή της και τη μετατρέπει σε πολιτική, οικονομική και διπλωματική ισχύ.
Αυτό είναι το αποτύπωμα που επιδιώκουμε να αφήσουμε: μια οικονομική διπλωματία σοβαρή, μετρήσιμη, αποτελεσματική· μια εξωστρέφεια που δεν εξαντλείται στην επικοινωνία, αλλά παράγει αποτελέσματα· μια Ελλάδα που δεν ζητά απλώς να την εμπιστευθούν, αλλά αποδεικνύει καθημερινά ότι αξίζει την εμπιστοσύνη.
Η μεγάλη εθνική πρόκληση της επόμενης περιόδου είναι να μετατρέψουμε τη διεθνή αξιοπιστία της χώρας σε μόνιμο παραγωγικό πλεονέκτημα. Με σχέδιο, συνέπεια και αυτοπεποίθηση, η Ελλάδα μπορεί να είναι όχι μόνο ασφαλές λιμάνι σε μια εποχή αναταράξεων, αλλά και σταθερή πυξίδα για επενδυτές, εξαγωγείς, εταίρους και την ευρύτερη περιοχή.
