Η εμπιστοσύνη των πολιτών των χωρών-μελών του ΝΑΤΟ στη συνοχή της Συμμαχίας εμφανίζει σημάδια υποχώρησης, ενώ παράλληλα αυξάνεται η θετική εικόνα για τη Ρωσία και την Κίνα, σύμφωνα με εσωτερική δημοσκόπηση του ΝΑΤΟ την οποία επικαλείται το Politico, σε αποκλειστικό δημοσίευμά του.
Η έρευνα, στην οποία συμμετείχαν περισσότεροι από 31.000 πολίτες στις 32 χώρες-μέλη της Συμμαχίας κατά το διάστημα Μαρτίου-Απριλίου, καταγράφει αισθητή μεταβολή των αντιλήψεων σε σύγκριση με το 2025, εξέλιξη που ειδικοί αποδίδουν, μεταξύ άλλων, στη δημόσια ρητορική του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ απέναντι στο ΝΑΤΟ.
Οι Αμερικανοί αμφιβάλλουν για το Άρθρο 5
Το πλέον εντυπωσιακό εύρημα αφορά τις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου μόλις το 43% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι οι υπόλοιπες χώρες του ΝΑΤΟ θα τηρούσαν τη δέσμευση αμοιβαίας άμυνας σε περίπτωση επίθεσης κατά των ΗΠΑ. Πρόκειται για το χαμηλότερο ποσοστό μεταξύ όλων των κρατών-μελών, έναντι μέσου όρου 57% στη Συμμαχία.
Σύμφωνα με την πρώην αξιωματούχο του ΝΑΤΟ και αναλύτρια ασφάλειας Gerlinde Niehus, η μεταβολή αυτή αποτελεί πιθανό αποτέλεσμα της ρητορικής Τραμπ, ο οποίος έχει επανειλημμένα αμφισβητήσει τη λειτουργία της Συμμαχίας και τη δέσμευση των Ευρωπαίων συμμάχων στο Άρθρο 5 περί συλλογικής άμυνας.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει κατηγορήσει επανειλημμένα τους Ευρωπαίους συμμάχους ότι δεν στηρίζουν επαρκώς τις ΗΠΑ, χαρακτηρίζοντας το ΝΑΤΟ ακόμη και “χάρτινη τίγρη”, ενώ έχει αφήσει αιχμές ότι οι ευρωπαϊκές χώρες δεν θα έσπευδαν να υπερασπιστούν τις ΗΠΑ σε περίπτωση ανάγκης.
Υποχωρεί η εμπιστοσύνη στη Συμμαχία
Σύμφωνα με το Politico, ο μέσος όρος εμπιστοσύνης στο ΝΑΤΟ εμφανίζεται μειωμένος κατά περίπου οκτώ ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με την αντίστοιχη εσωτερική μέτρηση του 2025, με τη μεγαλύτερη επιδείνωση να καταγράφεται στις ΗΠΑ.
Παρά την κάμψη, η συνολική εικόνα παραμένει θετική για τη Συμμαχία:
- το 62% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι η συμμετοχή στο ΝΑΤΟ μειώνει την πιθανότητα επίθεσης κατά της χώρας του,
- το 65% δηλώνει ότι θα ψήφιζε υπέρ της παραμονής της χώρας του στη Συμμαχία,
- ενώ το 72% χαρακτηρίζει σημαντική τη διατλαντική σχέση.
Ανεβαίνει η δημοφιλία της Ρωσίας και της Κίνας
Η έρευνα καταγράφει επίσης αισθητή βελτίωση της εικόνας της Ρωσίας και της Κίνας μεταξύ των πολιτών των χωρών του ΝΑΤΟ.
Η θετική γνώμη για τη Ρωσία αυξήθηκε στο 17% από 12% το 2025, ενώ όσοι δηλώνουν αρνητική άποψη περιορίστηκαν στο 56% από 62% ένα χρόνο νωρίτερα.
Τα υψηλότερα ποσοστά θετικής εικόνας για τη Μόσχα καταγράφηκαν στο Μαυροβούνιο, τη Βουλγαρία, τη Βόρεια Μακεδονία, την Τουρκία και την Ελλάδα.
Αντίστοιχα, η θετική γνώμη για την Κίνα αυξήθηκε στο 22% από 17%, ενώ οι αρνητικές απόψεις υποχώρησαν στο 39% από 47%.
Οι πλέον θετικές στάσεις απέναντι στο Πεκίνο καταγράφηκαν στη Βόρεια Μακεδονία, το Μαυροβούνιο, τη Βουλγαρία, τη Σλοβενία και την Τουρκία.
Μειώνεται και η στήριξη προς την Ουκρανία
Παράλληλα, η υποστήριξη προς την Ουκρανία εμφανίζει μικρή υποχώρηση, καθώς το 55% των πολιτών των χωρών του ΝΑΤΟ δηλώνει υπέρ της συνέχισης της στήριξης, έναντι 59% το 2025.
Η ανθρωπιστική βοήθεια εξακολουθεί να συγκεντρώνει τη μεγαλύτερη αποδοχή, ενώ ακολουθούν η διπλωματική υποστήριξη και οι κυρώσεις κατά της Ρωσίας.
Η εξήγηση των αναλυτών
Η Gerlinde Niehus εκτιμά ότι η βελτίωση της εικόνας της Ρωσίας και της Κίνας δεν αντανακλά απαραίτητα αλλαγή στάσης απέναντι στις δύο χώρες, αλλά συνδέεται κυρίως με την επιδείνωση της εικόνας των Ηνωμένων Πολιτειών υπό τη νέα αμερικανική ηγεσία.
Όπως σημειώνει, η εξέλιξη αυτή μπορεί να αποδοθεί τόσο στη μείωση του κύρους των ΗΠΑ όσο και στην επίδραση της ρωσικής παραπληροφόρησης και προπαγάνδας στις κοινωνίες των χωρών του ΝΑΤΟ.
Το ΝΑΤΟ, ερωτηθέν από το Politico, αρνήθηκε να σχολιάσει τα στοιχεία, σημειώνοντας ότι δεν προβαίνει σε δημόσιες τοποθετήσεις για έγγραφα ή δεδομένα εσωτερικής χρήσης.
