Λίγες μόλις μέρες πριν βρεθεί για τρίτη φορά στο Dolby Theatre διεκδικώντας το Όσκαρ Α’ Ανδρικού Ρόλου, ο Τιμοτέ Σαλαμέ βρέθηκε στο επίκεντρο έντονων αντιδράσεων από τον καλλιτεχνικό κόσμο, μετά τα σχόλιά του για το μπαλέτο και την όπερα.
Η δήλωση που άναψε φωτιές
Όλα ξεκίνησαν τον Φεβρουάριο κατά τη διάρκεια μιας συζήτησης με τον Μάθιου ΜακΚόναχι για το περιοδικό Variety. Ερωτηθείς για τη διάσπαση προσοχής του σύγχρονου κοινού και τους αργούς κινηματογραφικούς ρυθμούς, ο Σαλαμέ σχολίασε:
“Δεν θα ήθελα να δουλεύω στο μπαλέτο ή στην όπερα, ή σε πράγματα όπου είναι σαν να λέμε “κρατήστε το ζωντανό, παρόλο που κανείς δεν ενδιαφέρεται πια για αυτό””.
Παρά τη μετέπειτα διευκρίνισή του πως τρέφει σεβασμό για τους ανθρώπους του χώρου, η ζημιά είχε ήδη γίνει. Το ειρωνικό του σχόλιο ότι “μόλις έχασα 14 σεντς σε τηλεθέαση” θεωρήθηκε από πολλούς αλαζονικό, ρίχνοντας περισσότερο λάδι στη φωτιά.
Το συγκεκριμένο απόσπασμα τις τελευταίες μέρες κάνει τον γύρο του διαδικτύου και προκαλεί θύελλα αντιδράσεων. Και για κακή του τύχη μάλλον δεν έχασε μονο 14 σεντ. Η αλαζονική του στάση φαίνεται πως του κόστισε ακριβά, με τις στοιχηματικές να δίνουν πλέον 44% λιγότερες πιθανότητες να κρατήσει το αγαλματίδιο.
Την ίδια στιγμή, το TikTok, το X (Twitter) και το Instagram κατακλύζονται από σχόλια που αποδομούν το νέο του προφίλ. Οι χρήστες φαίνεται να “πενθούν” για το “τέλος εποχής” του Timothée: εκείνου του ευαίσθητου Γάλλου νεαρού που αγαπήθηκε για τον ρομαντισμό και τις καθηλωτικές ερμηνείες του σε ταινίες όπως το Call Me by Your Name, Beautiful boy, Little Women. Στη θέση του, το κοινό βλέπει πλέον έναν “αμερικανοποιημένο” Timothy, ο οποίος υιοθέτησε μια καθαρά εμπορική και αποστασιοποιημένη εικόνα.
Η αντίφαση είναι εκκωφαντική: ο άνθρωπος που κάποτε είχε δηλώσει πως “η Γη χωρίς τέχνη είναι απλώς ένας βράχος” (the earth without art is just a rock), μεταμορφώνεται σε έναν mainstream celebrity που υποτιμά τις κλασικές τέχνες, προκαλώντας την απογοήτευση των ανθρώπων που τον ανέδειξαν.
Η απάντηση του κόσμου των παραστατικών τεχνών
Οι αντιδράσεις από κορυφαίους καλλιτεχνικούς οργανισμούς ήταν ακαριαίες, με τα επιχειρήματα να καταρρίπτουν την εικόνα της “παρωχημένης” τέχνης. Η Royal Ballet and Opera του Ηνωμένου Βασιλείου υπογράμμισε πως το μπαλέτο και η όπερα δεν υπήρξαν ποτέ αποκομμένα είδη, καθώς η επιρροή τους διαπερνά τον κινηματογράφο, τη μουσική και τη μόδα.
Στο ίδιο μήκος κύματος, η English National Ballet παρέθεσε σκληρά δεδομένα: πάνω από 200.000 θεατές στις αίθουσες και περισσότερες από 65 εκατομμύρια ψηφιακές προβολές αποδεικνύουν πως η τέχνη όχι μόνο ζει, αλλά ανθεί.
Το “κύμα” συνεχίστηκε από τις Όπερες της Ζυρίχης και του Λονδίνου, ενώ η Όπερα του Σιατλ κέρδισε τις εντυπώσεις με το πιο επικό “τρολάρισμα”, προσφέροντας εισιτήρια με τον εκπτωτικό κωδικό “TIMOTEE”.
Τέλος, η Metropolitan Opera απάντησε μέσω TikTok, “αφιερώνοντας” στον ηθοποιό την άρια E soffitto… e pareti από τη Μαντάμα Μπατερφλάι, με τη δηκτική λεζάντα: “Με όλο τον σεβασμό… αυτό είναι για εσένα, Τιμοτέ”.
Παράλληλα, προσωπικότητες από όλο το καλλιτεχνικό φάσμα πήραν θέση, με τον χορογράφο Μαρτίν Σαί να επισημαίνει τη διαχρονική αξία αυτών των τεχνών στην ψηφιακή εποχή. “Σε έναν κόσμο όπου η τεχνητή νοημοσύνη αναδιαμορφώνει τον κινηματογράφο ταχύτερα από όσο αντιλαμβανόμαστε, η άμεση ανθρώπινη παρουσία του μπαλέτου και της όπερας γίνεται ακόμη πιο απαραίτητη”, σημείωσε χαρακτηριστικά.
Την ίδια στιγμή, η ηθοποιός Jamie Lee Curtis εξέφρασε την απορία της για την επίθεση μεταξύ συναδέλφων, ενώ η μεσόφωνος Ντίπα Τζόνι χαρακτήρισε τα σχόλια του Σαλαμέ “απογοητευτικά”. Ιδιαίτερα αιχμηροί εμφανίστηκαν η υψίφωνος Isabel Leonard και ο καλλιτέχνης Φραντς Σζόνι, οι οποίοι τόνισαν πως μόνο ένας “αδύναμος καλλιτέχνης” νιώθει την ανάγκη να υποβαθμίσει άλλες μορφές τέχνης, υπενθυμίζοντας πως το μπαλέτο και η όπερα απαιτούν απαράμιλλη πειθαρχία και αποτελούν θεμέλια της πολιτιστικής μας κληρονομιάς.
“Τρέξε, Τιμοτέ, γιατί εξαντλούνται!”
Η ελληνική πολιτιστική σκηνή δεν έμεινε αμέτοχη στη συζήτηση, με την Εθνική Λυρική Σκηνή να παρεμβαίνει με μια έξυπνη και χιουμοριστική ανάρτηση στα social media:
“Έλα στην Αθήνα και θα το καταλάβεις αμέσως, Timothée Chalamet. Αλλά τρέξε, γιατί τα εισιτήρια εξαντλούνται αμέσως!”
Το μήνυμα έγινε αμέσως viral, συγκεντρώνοντας χιλιάδες σχόλια υποστήριξης και αναδεικνύοντας τη ζωντάνια της εγχώριας σκηνής. Άλλωστε, οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους: αυτή τη στιγμή στην Αθήνα, πολλές μεγάλες παραγωγές όπερας και μπαλέτου παρουσιάζονται με συνεχή sold-out, αποδεικνύοντας έμπρακτα πως η κλασική παράδοση όχι μόνο επιβιώνει, αλλά ανθεί και εμπνέει το κοινό. Η δυναμική αυτή φαίνεται πως είναι κάτι που ο νεαρός σταρ του Χόλιγουντ μάλλον υποτίμησε.
