Του Γεράσιμου Σεραφειμίδη
Σημαντικές αλλαγές, οι οποίες προκαλούν από τη μια πλευρά ανησυχία και από την άλλη ευκαιρίες για τους εφοπλιστές που τολμούν, φέρνει ο πόλεμος μεταξύ ΗΠΑ / Ισραήλ και Ιράν.
Το de facto κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται τουλάχιστον το 20% των παγκόσμιων ροών φυσικού αερίου και αργού πετρελαίου, από τον στρατό του Ιράν, δηλαδή τους Φρουρούς της Επανάστασης, έχει σημάνει συναγερμό στις μεγάλες εφοπλιστικές εταιρείες.
Αυτό έχει ως συνέπεια μεγάλα ονόματα του κλάδου, όπως οι Maersk, Hapag-Lloyd, CMA-CGM, COSCO, MSC, ONE, NYK Line και MOL, να αναστέλλουν τις διελεύσεις κυρίως από τα Στενά του Ορμούζ, αλλά και από το Σουέζ, καθώς και να μη δέχονται κρατήσεις.
H ανησυχία που επικρατεί στο Ορμούζ, με περισσότερα από 8 πλοία να έχουν δεχθεί πλήγματα, αλλάζει και τη στάση των ασφαλιστικών εταιρειών, οι οποίες αρχικά φαινόταν πως δεν θα κάλυπταν τις ρήτρες war risk, αποθαρρύνοντας περαιτέρω την ανάληψη δρομολογίων για τα Στενά του Ορμούζ.
Στην πορεία ωστόσο η στάση τους άλλαξε, με αρκετές εταιρείες να καλύπτουν της ρήτρες αυτές, αλλά με σημαντική αύξηση των εγγυήσεων, καθώς αυτές δεκαπλασιάστηκαν μέσα σε λίγες ημέρες και οι εφοπλιστές καλούνται να πληρώσουν 1 εκατ. δολάρια για πλοία αξίας 100 εκατ. δολαρίων που θέλουν να πλεύσουν όχι μόνο από τα Στενά, αλλά και από την ευρύτερη περιοχή, δηλαδή τον Κόλπο του Ομάν και γενικότερα τη Μέση Ανατολή.
Οι ανησυχίες στους κόλπους των ασφαλιστικών ωστόσο παραμένουν, καθώς σημειώνουν τις περιοχές υψηλού κινδύνου για τις οποίες οι εφοπλιστές θα πρέπει να πληρώσουν ένα επιπλέον premium, ώστε να καλυφθούν τυχόν απώλειες που σχετίζονται με τον πόλεμο.
Μια άλλη κίνηση που δείχνει την αγωνία που επικρατεί στην πλευρά των ασφαλιστών είναι η μείωση του χρονικού περιθωρίου για την ακύρωση των πολιτικών από επτά ημέρες σε μόλις 48 ώρες, ενώ δεν δίνονται πλέον claims που ανέρχονται στο 50% της αξίας των συμβολαίων που ακυρώνονται.
Εκτόξευση των ναύλων σε ιστορικά υψηλά
Ο αποκλεισμός των πλοίων, κυρίως των μεγάλων tankers που διακινούν αργό πετρέλαιο από τα Στενά του Ορμούζ, έχει δημιουργήσει σημαντική στενότητα στον διαθέσιμο στόλο για την πραγματοποίηση δρομολογίων, καθώς περισσότερο από το 10% του παγκόσμιου στόλου, δηλαδή κοντά στα 3.200 πλοία, έχουν εγκλωβιστεί στην περιοχή.
Το γεγονός αυτό προκαλεί σε θεωρητικό επίπεδο, αλλά και σε πρακτικό, την εκτόξευση των ναύλων κυρίως στη spot αγορά, με τους εφοπλιστές να ζητούν αστρονομικά ποσά, τα οποία είναι κατά πολύ αυξημένα σε σχέση με τις τιμές των προηγούμενων εβδομάδων, που κινούνταν ούτως ή άλλως σε υψηλά εξαετίας.
Οι πρώτες εκτιμήσεις κινούνταν στα επίπεδα των 400.000 δολαρίων, οι οποίες ήταν οι διπλάσιες από τη μέση τιμή της αγοράς πριν από τον πόλεμο, ενώ υπήρξαν και αυτοί στην πορεία που έκαναν λόγο για 500.000 δολάρια. Οι πελάτες κυρίως είναι νοτιοκορεάτικες εταιρείες που διακινούν αργό πετρέλαιο, ενώ την ίδια τακτική φαίνεται πως ακολουθούν και ινδικές εταιρείες.
Η έκρηξη αυτή στους ναύλους σημαίνει μεγαλύτερα έσοδα για τους εφοπλιστές, καθώς ο κλάδος μπορεί να εκμεταλλεύεται τις κρίσεις προς όφελός του. Αυτό όμως δεν σημαίνει πως η κατάσταση δεν έχει και τις αρνητικές της εκφάνσεις για τη ναυτιλία, πέρα από το γεγονός πως ο κόσμος παρακολουθεί μια τεράστια σύρραξη, στην οποία έχουν εμπλακεί περισσότερα από 14 κράτη με τον έναν ή τον άλλον τρόπο.
Η Εύα Τζίμα, επικεφαλής ερευνών και αποτιμήσεων στην ελληνική Cass Technava Maritime, αναλύει όλα τα σενάρια και επισημαίνει ότι ακόμα και μια σύντομη περίοδος περιορισμού των διελεύσεων θα μπορούσε να συνεπάγεται μια αύξηση τιμών στους ναύλους. Όμως, κατά την κυρία Τζίμα, εάν αυτή η κατάσταση συνεχιστεί μακροπρόθεσμα, “αυτό δεν θα είναι προς όφελος κανενός”.
Σε περίπτωση κλιμάκωσης των εχθροπραξιών και ιδίως εάν αυξηθούν τα πλήγματα εντός των Στενών του Ορμούζ, θα ανέβουν και οι τιμές πετρελαίου και αερίου. Για τα tankers αυτό θα συνεπάγεται μείωση της ζήτησης λόγω των αυξημένων τιμών, αλλά και περιορισμό των τονομιλίων, αφού θα υπάρχουν οικονομικότερες λύσεις, όπως τα κράτη της Άπω Ανατολής και η Ρωσία, καθώς οι δασμοί του Ντόναλντ Τραμπ είναι πιο διαχειρίσιμοι ύστερα και από τις αποφάσεις του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ.
Προσθέτει πως, σε περίπτωση που οι επιθέσεις στα tankers αυξηθούν, τότε η απόφαση να πλέει κανείς στα Στενά του Ορμούζ θα είναι πιο δύσκολη, καθώς οι εφοπλιστές θα διακινδυνεύουν ανθρώπινες ζωές αλλά και τα ίδια τους τα πλοία, ενώ πλέον οι ασφάλειες δεν καλύπτουν όλα τα ενδεχόμενα.
Οι Έλληνες εφοπλιστές τολμούν – Ναύλοι-φωτιά άνω των 700.000 δολαρίων
Όλα τα παραπάνω δημιουργούν τις κατάλληλες συνθήκες ώστε οι Έλληνες εφοπλιστές να ρισκάρουν ζητώντας αυξημένες τιμές για τη μεταφορά αργού πετρελαίου, πάνω από τα 700.000 δολάρια, πάντοτε στην αγορά spot.
Το μεγαλύτερο ποσό, που είναι αυτό που προαναφέρθηκε, κατάφερε να το ζητήσει η εταιρεία Aeolos Management του Επαμεινώνδα Εμπειρίκου. Πιο συγκεκριμένα, η Aeolos Management διαπραγματεύτηκε ποσό κοντά στα 758.000 δολάρια την ημέρα για διάστημα 23 ημερών, για το πλοίο “Kalamos”, το οποίο ναυπηγήθηκε το 2010 και είναι χωρητικότητας 317.688 dwt, για λογαριασμό της Bharat Petroleum Corp., η οποία είναι η δεύτερη μεγαλύτερη κρατική εταιρεία της Ινδίας που δραστηριοποιείται στους τομείς του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.
Το δεύτερο μεγαλύτερο ημερήσιο ναύλο διαπραγματεύτηκε ο εφοπλιστής Γιώργος Προκοπίου για 538.000 δολάρια και ακολουθεί ο Ανδρέας Εμπειρίκος με 429.000 δολάρια, ενώ η Μαρία Αγγελικούση έκλεισε για πέντε χρόνια ναύλο στα 100 εκατ. δολάρια.
