Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή
Σύμφωνα με σημερινή ανακοίνωσή της, η 67η διοργάνωση του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (5 -15 Νοεμβρίου) θα πραγματοποιήσει μεγάλο αφιέρωμα στο έργο του Νίκου Γραμματικού, προβάλλοντας και τις επτά μεγάλου μήκους ταινίες του, όπως και τις μικρού. Επίσης, θα τον τιμήσει με έναν ειδικό Χρυσό Αλέξανδρο, για το σύνολο της προσφοράς του στο σινεμά.
Ο Νίκος Γραμματικός, που γεννήθηκε στη Σαλαμίνα το 1963, έκανε το μεγάλου μήκους σκηνοθετικό του ντεμπούτο με το νεονουάρ «Κλειστή στροφή», το 1991, που παραμένει η καλύτερη, η πιο «δεμένη», σεναριακά ταινία του. Νουάρ ατμόσφαιρα θα βρούμε και στην ταινία που την ακολούθησε, «Η εποχή των δολοφόνων» (1993), πάνω στη σχέση που δημιουργείται ανάμεσα σε δύο άντρες, όταν ο ένας προτείνει στον άλλο να κάνει φόνο.
Σκηνή από την ταινία «Απόντες»
Με τους «Απόντες» (1996), όπου έξι φίλοι συναντιούνται σποραδικά στη διάρκεια μιας επταετίας, που συμπίπτει με τα κρίσιμα χρόνια της κοινωνικής τους ένταξης, ο Γραμματικός αλλάζει ύφος και καθιερώνεται στον χώρο, όπως και στο κοινό, με μια ταινία «παρέας» που ανήκει στις πιο αγαπημένες του ελληνικού σινεμά της δεκαετίας του 1990 (παρότι οι επιρροές της από το «Τέλος εποχής» του Αντώνη Κόκκινου, που είχε προηγηθεί, είναι εμφανείς).
Η ταινία «Νυχτολούλουδα» (1999) προβάλλει τις ανησυχίες του Γραμματικού σχετικά με την εκπαίδευση των παιδιών με προβλήματα όρασης και ο «Βασιλιάς» (2002), ίσως η πιο υπερτιμημένη ταινία του – που ωστόσο, επίσης αγαπήθηκε από ένα μέρος του κοινού – εστιάζει στον πόλεμο που ένας άντρας (Βαγγέλης Μουρίκης) δέχεται από τους συντοπίτες του στην επαρχία, όπου έχει αποφασίσει να κάνει μια καινούρια αρχή.
Με την «Αγρύπνια» (2005), που καταγράφει την πορεία προς το πουθενά ενός διεφθαρμένου αστυνομικού, ο Γραμματικός επέστρεψε στο κλίμα των πρώτων ταινιών του και η «Μήδεια…κρείσσων τῶν ἐμῶν βουλευμάτων» (2014) αποτελεί ένα κινηματογραφικό πείραμα, με βάση το ομώνυμο θεατρικό έργο του Ευριπίδη. Αυτή είναι και η τελευταία μέχρι σήμερα κινηματογραφική δημιουργία του.
Να σημειωθεί ότι αυτός ο σκηνοθέτης ανέκαθεν ήταν κάτι σαν «αγαπημένο παιδί» του ΦΚΘ. Η «Κλειστή στροφή» κέρδισε το Βραβείο Πρωτοεμφανιζόμενου Σκηνοθέτη το 1991, η «Εποχή των δολοφόνων» απέσπασε τα βραβεία Α΄ Ανδρικού και Β΄ Γυναικείου Ρόλου το 1992 και η ταινία «Απόντες» κυριολεκτικά σάρωσε, κερδίζοντας τα βραβεία Καλύτερης Ταινίας, Σκηνοθεσίας, Σεναρίου, Β΄ Ανδρικού Ρόλου, το βραβείο Ελλήνων Κριτικών Κινηματογράφου και το Βραβείο Κοινού στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, το 1996.
