-|-
Συνεχίζεται η προσπάθεια του οικονομικού επιτελείου για τη δημιουργία του κουμπαρά των 600 εκ. ευρώ, ο οποίος θα χρησιμοποιηθεί για έκτακτα στήριξης τους επόμενους μήνες, παρά τη σημαντική υποχώρηση που είχαν οι τιμές της ενέργειας τις τελευταίες ημέρες.
Μπορεί προς το παρόν να έχουν αναζωπυρωθεί από τις ΗΠΑ οι προσδοκίες για μια συμφωνία με το Ιράν, ώστε να οδηγηθούμε κάποια στιγμή στο άνοιγμα του στενού του Ορμούζ και την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας για τις μεταφορές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Ωστόσο, τίποτα ακόμη δεν είναι βέβαιο. Ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν από τον περασμένο Μάρτιο έχει περάσει πολλές ήρεμες αλλά και τεταμένες φάσεις. Επίσης, ακόμη και στην ιδανική περίπτωση να τελειώσει η κρίση πριν το τέλος χρόνου, η μεταφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου από τον Περσικό Κόλπο θα αργήσει να αποκατασταθεί στο 100%.
Επίσης, η Ευρώπη, λόγω των όσων έχουν προηγηθεί με τις υψηλές τιμές και τα χαμηλότερα εδώ και δεκαετίες αποθέματα στις υπόγειες δεξαμενές, είναι εξαιρετικά εκτεθειμένη στις τιμές της αγοράς, ενώ ο χειμώνας είναι ακόμη στην αρχή του. Ο Ευρωπαίος επίτροπος, αρμόδιος για θέματα ενέργειας, Ντάν Γιόργκενσεν, έχει ήδη προειδοποιήσει για ένα “πολύ δύσκολο χειμώνα”. Συνεπώς, ειδικά η Ευρώπη θα πρέπει να περιμένει προβλήματα, ειδικά σε ό,τι αφορά τις προμήθειες φυσικού αερίου, του καυσίμου που θα έχει μεγάλη ζήτηση και μικρή προσφορά, κυρίως από τις ΗΠΑ, με τιμή τρεις φορές υψηλότερη από πέρσι.
Οι συνθήκες το χειμώνα
Ακόμη και η ηγεσία της Επιτροπής έχει αναγνωρίσει τις δυσκολίες του φετινού χειμώνα. Ωστόσο, για να ικανοποιήσει το ελληνικό αίτημα, θα πρέπει να θέσει περιορισμούς. Η Ελλάδα ζητά να μπορέσει, έναντι υποχρεώσεων για επενδύσεις 1 δισ. που έχει αναλάβει με την έγκριση για τη ρήτρα διαφυγής, να υλοποιήσει επενδύσεις 600 εκ. ευρώ και τα υπόλοιπα 400 εκ. ευρώ να τα διαθέσει για έκτακτα μέτρα στήριξης. Τούτο, θέλοντας να εκμεταλλευτεί το γεγονός ότι οι επενδύσεις που θα γίνουν μέσω της ρήτρας εγγράφονται στο χρέος και στο έλλειμμα, αλλά δεν επηρεάζουν τις οροφές δαπανών, τις οποίες έχει εξαντλήσει για το 2026 και το 2027 με τα μέτρα της Θεσσαλονίκης.
Ο στόχος είναι τα 400 εκ. ευρώ που ζητά η Ελλάδα, μαζί με τα 200 εκ. ευρώ που έχει ήδη εγγράψει στον προϋπολογισμό, να δημιουργήσουν ένα “κουμπαρά” 600 εκ. ευρώ, ο οποίος δεν θα επηρεάζει τις οροφές δαπανών, για να στηριχτούν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι η παρέκκλιση που ζητά η Ελλάδα θα έχει ελάχιστη επίδραση (της τάξης του 0,15% του ΑΕΠ) στα δημοσιονομικά δεδομένα της Ελλάδας. Ωστόσο, θέλει να αποφύγει τη γενίκευση τέτοιων αιτημάτων από άλλα κράτη-μέλη, τα οποία δεν έχουν τα δημοσιονομικά περιθώρια που έχει σήμερα η Ελλάδα. ΓΙ’ αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες, θα πρέπει να ενσωματωθεί με κάποιο τρόπο στις νέες οδηγίες που θα δημοσιοποιήσει, αποτρέποντας όμως παράλληλα να κάνουν παρόμοιο αίτημα χώρες όπως π.χ. η Ιταλία, η οποία έχει σήμερα πρόβλημα με το έλλειμμά της και θα πρέπει να κάνει περικοπές. Το νέο πακέτο αναμένεται να παρουσιαστεί στη Σύνοδο Κορυφής, η οποία έχει προγραμματιστεί για τις 26 και 27 του μήνα.
