Σε δημόσια απολογία προχώρησε ο ευρωβουλευτής Φειδίας Παναγιώτου για τη χρήση της λέξης «πελλοί» (τρελοί) αναφερόμενος σε αθλητές με νοητική αναπηρία, σε απόσπασμα από podcast που αναδείχθηκε τις τελευταίες ημέρες και προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων στην Κύπρο.
Στο βίντεο της συγγνώμης του (με καθυστέρηση τριών ημερών), που ανάρτησε στο TikTok, παραδέχεται ότι ο χαρακτηρισμός ήταν λάθος και ότι δεν έπρεπε να χρησιμοποιηθεί για «οποιαδήποτε αναπηρία, διαταραχή ή ασθένεια», επιμένοντας πως η αναφορά έγινε «άθελά του».
@fidiaspanayiotou Θέλω να απολογηθώ δημόσια
♬ original sound – Fidias Panayiotou
Θεωρίες συνωμοσίας για timing
Η απολογία, ωστόσο, συνοδεύτηκε από δικαιολογίες και διατύπωση υποψιών. Ο Γ. Παναγιώτου υποστήριξε ότι το επίμαχο απόσπασμα ήταν αναρτημένο εδώ και περίπου δύο μήνες και διερωτήθηκε γιατί οι αντιδράσεις «ήρθαν τώρα». Σύνδεσε μάλιστα το timing με δημοσκόπηση που, όπως είπε, εμφάνιζε τα ποσοστά της κίνησης «Άμεση Δημοκρατία» να ανεβαίνουν από το 5% σε διψήφια επίπεδα, αφήνοντας καθαρά να εννοηθεί ότι κάποιοι «θυμήθηκαν» το θέμα όταν είδαν άνοδο. Δεν παρουσίασε στοιχεία για τον ισχυρισμό περί στοχευμένης ανάδειξης.
Το επίμαχο podcast
Η υπόθεση ξεκίνησε από συζήτηση σε podcast με καλεσμένο τον παρααθλητή κολύμβησης Λοΐζο Χρυσάνθου, ο οποίος εξηγούσε τις κατηγορίες ταξινόμησης στους Παραολυμπιακούς Αγώνες, αναφέροντας ότι η κατηγορία S14 αφορά αθλητές με νοητική αναπηρία. Εκεί, ο Φ. Παναγιώτου (ενώ έτρωγε) διέκοψε με την ερώτηση αν η S14 είναι «για τους πελλούς», με τον καλεσμένο του να δείχνει αμηχανία και να τον διορθώνει άμεσα.
Καταγγελία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Οι αντιδράσεις δεν έμειναν στο επίπεδο της δημόσιας κατακραυγής. Η Κυπριακή Παραολυμπιακή Επιτροπή ανακοίνωσε πρόθεση να υποβάλει καταγγελία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, κρίνοντας ότι οι αναφορές προσβάλλουν το Παραολυμπιακό κίνημα και τα άτομα με αναπηρίες. Ο πρόεδρός της, Ανδρέας Γεωργίου, εμφανίζεται να ζητά θεσμική αντιμετώπιση από τις Βρυξέλλες, ενώ κυβερνητικές τοποθετήσεις στην Κύπρο μιλούν για «ενοχλητικά και καταδικαστέα» σχόλια.
Σκληρές ανακοινώσεις από οργανώσεις
Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η ανακοίνωση της Κυπριακής Συνομοσπονδίας Οργανώσεων Αναπήρων, η οποία κάνει λόγο για λόγο που «αντικατοπτρίζει εποχές σκοταδισμού» και υπογραμμίζει ότι η δημόσια έκθεση στα κοινωνικά δίκτυα δεν υποκαθιστά το βάρος του θεσμικού ρόλου.
Παράλληλα, η Κυπριακή Ομοσπονδία Ειδικών Ολυμπιακών (Special Olympics Cyprus) κάλεσε τον ευρωβουλευτή να τοποθετηθεί με «θεσμική υπευθυνότητα και σεβασμό», σημειώνοντας ότι τέτοιες εκφράσεις αναπαράγουν στερεότυπα και υπονομεύουν την προσπάθεια για συμπερίληψη.
Η παρέμβαση της Επιτρόπου Διοικήσεως
Στο θέμα παρενέβη και η Επίτροπος Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (Συνήγορος του Πολίτη), Μαρία Στυλιανού Λοττίδη, επισημαίνοντας ότι το πρόβλημα δεν εξαντλείται στη λέξη, αλλά στον τρόπο που ένας «αυθόρμητος χαρακτηρισμός» αποκαλύπτει αντιλήψεις για τα άτομα με αναπηρία. Στην ανακοίνωσή της γίνεται επίσης αναφορά στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες, με έμφαση στην ισότιμη συμμετοχή χωρίς εμπόδια και προκαταλήψεις.
Ο Φ. Παναγιώτου, στην απολογία του, επιχείρησε να μεταφέρει τη συζήτηση και στο κοινωνικό επίπεδο, λέγοντας πως η δική του αστοχία «ακουμπά» σε μια ευρύτερη πραγματικότητα, ότι η κοινωνία συχνά παραμελεί ανθρώπους με τέτοιες αναπηρίες, ακόμη και στη γλώσσα που χρησιμοποιεί γι’ αυτούς.
