-
Νέο ισχυρό κύμα καύσωνα, που σύμφωνα με τις προβλέψεις αναμένεται να πλήξει την επόμενη εβδομάδα μεγάλο μέρος της Δυτικής Ευρώπης, θέτει εκ νέου σε δοκιμασία το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα, αυξάνοντας τους φόβους για περιορισμούς στην παραγωγή των γαλλικών πυρηνικών σταθμών και νέα άνοδο στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.
Οι μετεωρολογικές εκτιμήσεις κάνουν λόγο για θερμοκρασίες αισθητά υψηλότερες από τα φυσιολογικά επίπεδα, με τη Γαλλία να βρίσκεται και πάλι στο επίκεντρο του φαινομένου. Σε αρκετές περιοχές ο υδράργυρος ενδέχεται να προσεγγίσει ακόμη και τους 40 βαθμούς Κελσίου, ενώ οι θερμοκρασίες προβλέπεται να κινηθούν έως και 7-8 βαθμούς πάνω από τα εποχικά επίπεδα. Παρόμοια εικόνα αναμένεται και στη Γερμανία.
Η εξέλιξη αυτή προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία για τη λειτουργία του γαλλικού πυρηνικού στόλου, ο οποίος αποτελεί τον βασικό πυλώνα ηλεκτροπαραγωγής όχι μόνο της Γαλλίας αλλά και ολόκληρης της ευρωπαϊκής αγοράς. Περίπου τα δύο τρίτα των 57 πυρηνικών αντιδραστήρων της χώρας χρησιμοποιούν νερό από ποτάμια για την ψύξη τους, γεγονός που τους καθιστά ιδιαίτερα ευάλωτους όταν οι θερμοκρασίες των υδάτων αυξάνονται ή η στάθμη των ποταμών μειώνεται.
Η γαλλική νομοθεσία επιβάλλει στην EDF να περιορίζει την ισχύ ή ακόμη και να διακόπτει προσωρινά τη λειτουργία μονάδων όταν οι περιβαλλοντικές συνθήκες ενδέχεται να επηρεάσουν τα ποτάμια οικοσυστήματα. Το προηγούμενο κύμα καύσωνα οδήγησε σε περικοπές παραγωγής έως και 8,4 GW, που αντιστοιχούν στο 13,3% της εγκατεστημένης πυρηνικής ισχύος της χώρας. Πρόκειται για επίπεδο υψηλότερο ακόμη και από εκείνο που είχε καταγραφεί στους μεγάλους καύσωνες του 2003 και του 2019.
Οι ποταμοί παραμένουν “καυτοί”
Η ανησυχία εντείνεται καθώς οι θερμοκρασίες των ποταμών δεν έχουν προλάβει να επανέλθουν σε φυσιολογικά επίπεδα. Ο Ρήνος, για παράδειγμα, πλησίασε τους 30 βαθμούς κατά το προηγούμενο θερμό επεισόδιο και, παρά τη σύντομη περίοδο αποκλιμάκωσης, αναμένεται να παραμείνει σε ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες. Αντίστοιχη είναι η εικόνα και στον Ροδανό, στις όχθες του οποίου λειτουργούν αρκετοί πυρηνικοί σταθμοί που ήδη τις προηγούμενες ημέρες αναγκάστηκαν να περιορίσουν την παραγωγή τους.
Οι μετεωρολόγοι προειδοποιούν ότι η ατμοσφαιρική κυκλοφορία ευνοεί την παραμονή επίμονων αντικυκλωνικών συστημάτων πάνω από τη Δυτική Ευρώπη, αυξάνοντας την πιθανότητα παρατεταμένων επεισοδίων ακραίας ζέστης κατά τη διάρκεια του φετινού καλοκαιριού.
Κίνδυνος νέων ανατιμήσεων στην αγορά ηλεκτρισμού
Η μειωμένη διαθεσιμότητα της γαλλικής πυρηνικής παραγωγής έχει άμεσο αντίκτυπο στις ευρωπαϊκές αγορές ηλεκτρισμού. Στο προηγούμενο κύμα καύσωνα οι τιμές εκτινάχθηκαν, με την ενδοημερήσια αγορά στο Βέλγιο να αγγίζει τα 1.038 ευρώ ανά μεγαβατώρα και στη Γερμανία τα 747 ευρώ ανά μεγαβατώρα, καθώς οι αγορές προεξόφλησαν περιορισμένες εξαγωγές από τη Γαλλία.
Αναλυτές εκτιμούν πάντως ότι η κατάσταση αυτή τη φορά μπορεί να αποδειχθεί πιο διαχειρίσιμη, καθώς η διαθέσιμη πυρηνική ισχύς της Γαλλίας αναμένεται να αυξηθεί τις επόμενες ημέρες προς τα 50 GW, ενώ η ισχυρή παραγωγή από φωτοβολταϊκά στη Γερμανία συμβάλλει στην κάλυψη της μεσημεριανής ζήτησης και περιορίζει μέρος των πιέσεων στις τιμές.
Επιπτώσεις σε ολόκληρη την Ευρώπη
Οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στη Γαλλία. Η Ισπανία βρίσκεται επίσης σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής, με προβλέψεις για θερμοκρασίες έως και 44 βαθμών Κελσίου τις επόμενες ημέρες. Ωστόσο, η υψηλή διείσδυση της ηλιακής ενέργειας εκτιμάται ότι θα περιορίσει σημαντικά τις επιπτώσεις στην αγορά ηλεκτρισμού.
Αντίθετα, μεγαλύτερη θεωρείται η έκθεση της Ιταλίας, η οποία εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας από τη Γαλλία. Τυχόν νέοι περιορισμοί στην παραγωγή των γαλλικών πυρηνικών μονάδων θα μπορούσαν να μεταδοθούν άμεσα στις τιμές και στην ασφάλεια εφοδιασμού της ιταλικής αγοράς.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι τα ακραία θερμικά επεισόδια μετατρέπονται πλέον σε μόνιμο παράγοντα κινδύνου για το ευρωπαϊκό ενεργειακό σύστημα. Η αυξανόμενη ένταση και συχνότητα των καυσώνων, ως αποτέλεσμα της κλιματικής αλλαγής, αναμένεται να δοκιμάζει ολοένα και συχνότερα τις υποδομές ηλεκτροπαραγωγής και τα δίκτυα μεταφοράς, καθιστώντας τη διατήρηση της ευστάθειας του ευρωπαϊκού συστήματος μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις των επόμενων ετών.
