Νέα διάσκεψη για το Κυπριακό, διαβεβαιώνει η απεσταλμένη του ΟΗΕ: «Προετοιμάζουμε τη συνάντηση 5+1 με τον Γκουτέρες»

Μήνυμα ότι οι διεργασίες στο Κυπριακό μπαίνουν σε πιο συγκεκριμένη τροχιά έστειλε από τη Λευκωσία η προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, μετά τη συνάντησή της με τον Πρόεδρο, Νίκο Χριστοδουλίδη.

Η κα. Ολγκίν δήλωσε ότι προετοιμάζεται η άτυπη διευρυμένη συνάντηση 5+1 με τον Αντόνιο Γκουτέρες, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι αυτή θα πραγματοποιηθεί, χωρίς ωστόσο να υπάρχει ακόμη οριστική ημερομηνία. Η διατύπωσή της έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς μετακινεί τη συζήτηση από το αν θα γίνει μια νέα συνάντηση, στο πότε και υπό ποιες προϋποθέσεις θα συγκληθεί.

«Προετοιμάζουμε τη συνάντηση 5+1 με τον Γενικό Γραμματέα», ανέφερε η προσωπική απεσταλμένη του ΓΓ του ΟΗΕ, σημειώνοντας ότι είχε μια «πολύ καλή συνάντηση» με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη. Το απόγευμα θα συναντηθεί χωριστά με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, Τουφάν Έρχιουρμαν, σε μια προσπάθεια να διαπιστωθεί κατά πόσο οι δύο πλευρές μπορούν να προσέλθουν σε μια νέα διαδικασία με στοιχειώδη κοινό βηματισμό.

Η κα. Ολγκίν ανέφερε ότι μετά τις επαφές της στην Κύπρο θα μεταβεί στην Αθήνα και στην Άγκυρα, ενώ στη συνέχεια θα επιστρέψει στην Κολομβία (χώρα καταγωγής της). Αργότερα, όπως είπε, θα επανέλθει στην Ευρώπη και θα επισκεφθεί και τις Βρυξέλλες.
Η διαδρομή αυτή δείχνει ότι τα Ηνωμένα Έθνη δεν περιορίζονται σε μια ακόμη άσκηση καταγραφής θέσεων στη Λευκωσία. Στο τραπέζι μπαίνουν οι εγγυήτριες δυνάμεις, Ελλάδα, Τουρκία και Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά και η Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία για την Κυπριακή Δημοκρατία αποτελεί κρίσιμο παράγοντα. Στη φόρμουλα 5 +1 συμμετέχουν οι δύο πλευρές στην Κύπρο, οι τρεις εγγυήτριες δυνάμεις και ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών.
Ερωτηθείσα αν η συνάντηση θα πραγματοποιηθεί πράγματι, η κα. Ολγκίν απάντησε καταφατικά: «Ναι, θα συμβεί». Διευκρίνισε όμως ότι δεν υπάρχει ακόμη βεβαιότητα για τον χρόνο σύγκλησης, καθώς αυτό θα εξαρτηθεί από τα προγράμματα όλων των εμπλεκομένων.

Η Λευκωσία βλέπει παράθυρο κινητικότητας

Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές στη Λευκωσία, αναμένεται νέα συνάντηση της Μ. Ολγκίν με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη την Παρασκευή ή το Σάββατο. Αυτό σημαίνει ότι η σημερινή επαφή δεν αντιμετωπίζεται ως τυπική συνάντηση, αλλά ως μέρος μιας εντατικής προσπάθειας προετοιμασίας πριν η απεσταλμένη του ΓΓ του ΟΗΕ μεταφέρει την εικόνα σε Αθήνα και Άγκυρα.
Η Λευκωσία επιδιώκει επανέναρξη ουσιαστικών συνομιλιών από το σημείο όπου διακόπηκαν στο Κραν Μοντανά το 2017, στη βάση των ψηφισμάτων των Ηνωμένων Εθνών για διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία. Αυτό είναι και το βασικό πολιτικό φίλτρο μέσα από το οποίο η ελληνοκυπριακή πλευρά αξιολογεί την κινητικότητα των τελευταίων μηνών.
Η εκλογή του Τουφάν Έρχιουρμαν στην ηγεσία της τουρκοκυπριακής κοινότητας δημιούργησε νέα δεδομένα, κυρίως επειδή ο ίδιος απομακρύνθηκε ρητορικά από τη γραμμή των δύο κρατών που προωθούσε ο Ερσίν Τατάρ με την πλήρη στήριξη της Άγκυρας. Ο Έρχιουρμαν επιμένει στην πολιτική ισότητα, στη συμμετοχή της Τουρκίας στη διαδικασία και στην ανάγκη προσεκτικής προετοιμασίας, ώστε μια νέα διευρυμένη συνάντηση να μην καταλήξει σε ακόμη ένα σκηνικό αλληλοκατηγοριών.

Η Άγκυρα παραμένει ο δύσκολος παίκτης

Το κρίσιμο ερώτημα δεν αφορά μόνο τις προθέσεις των δύο ηγετών στην Κύπρο. Αφορά κυρίως τη στάση της Τουρκίας. Η Άγκυρα, ακόμη και μετά την εκλογή Έρχιουρμαν, δεν έχει εγκαταλείψει τη θέση περί «κυριαρχικής ισότητας» και λύσης δύο κρατών, μια θέση που βρίσκεται εκτός του πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών και δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή από την Κυπριακή Δημοκρατία.
Η προσπάθεια Γκουτέρες θα κριθεί στο αν μπορεί να φέρει την Τουρκία σε μια διαδικασία που δεν θα είναι προσχηματική. Και αυτό είναι το σημείο όπου η αισιοδοξία της Μ. Ολγκίν θα δοκιμαστεί στην πράξη. Διότι άλλο πράγμα είναι να συμφωνηθεί μια συνάντηση και άλλο να υπάρξει διαδικασία με πραγματικό περιεχόμενο.
Για τη Λευκωσία, η νέα σύνοδος 5 +1 έχει νόημα εφόσον οδηγεί σε επανέναρξη συνομιλιών με σαφές πλαίσιο, συνέχεια και πολιτική ευθύνη από όλους. Αν μετατραπεί σε χώρο επανάληψης γνωστών θέσεων, το αποτέλεσμα θα είναι περιορισμένο. Αν όμως οι εμπλεκόμενοι προσέλθουν με διάθεση να δοκιμάσουν αν υπάρχει έδαφος για ουσιαστική πρόοδο, τότε η σημερινή δήλωση της Μαρίας Άνχελα Ολγκίν μπορεί να αποδειχθεί κάτι περισσότερο από διπλωματική αισιοδοξία.

Το επόμενο τεστ

Η απογευματινή συνάντηση με τον Τουφάν Έρχιουρμαν θα είναι το επόμενο κρίσιμο βήμα. Από εκεί θα φανεί αν η τουρκοκυπριακή πλευρά είναι έτοιμη να συζητήσει την προοπτική μιας νέας συνάντησης με όρους που μπορούν να γίνουν αποδεκτοί και από την ελληνοκυπριακή πλευρά.
Η κα. Ολγκίν φεύγει από τη Λευκωσία με αποστολή να ενώσει κομμάτια που εδώ και χρόνια δεν βρίσκονται στο ίδιο τραπέζι χωρίς να συγκρούονται. Αυτή τη φορά, η φράση «θα συμβεί» δημιουργεί προσδοκία.

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ