Στην τρέχουσα κινηματογραφική εβδομάδα, από τη μια εκπροσωπούνται με ένα ντοκιμαντέρ (“The match”) όλη η ανθρώπινη δύναμη και αδυναμία, από την άλλη κάποια τέρατα, στο “The hope”, απειλούν την ανθρώπινη ύπαρξη. Βέβαια, τα γήινα δεν είναι τρομακτικά -πόσο περισσότερο όταν πρόκειται για ποδόσφαιρο, ενώ τα εξωγήινα είναι. Ποια είναι αυτά τα τέρατα και από πού έρχονται;
Σε ποιούς, άραγε, να αναφέρεται η ταινία του Κορεάτη Να Χογκ-Τζιν; Πώς θα μεταφράζαμε την απειλή που οδηγεί σε ένα σκληρό «σπλάτερ», όπου το αίμα είναι περισσότερο από τις λέξεις; Απάντηση, δεν θα δοθεί, όπως και αν στο «Match» έχουμε να κάνουμε με το χέρι του Θεού ή με την απάτη του αιώνα.
Ένας ποδοσφαιρικός αγώνας, μια ιστορία
Τίτλος ταινίας: «The match»
Σύνοψη: Σαράντα χρόνια μετά τον αγώνα Αργεντινής-Αγγλίας , για το Παγκόσμιο κύπελλο του 1986, οι πρωταγωνιστές ξανασυναντιούνται. Συμφωνούν, διαφωνούν, εντέλει φιλιώνουν. Το ποδόσφαιρο δεν είναι ένας πόλεμος, είναι ένα ειρηνικό μπρα ντε φερ, έστω κι αν στους κανόνες του δεν έχει θέση το «χέρι»
Σκηνοθεσία: Χουάνγκ Καμπράλ, Σαντιάγκο Φράνκο
Όταν ο Κλαούζεβιτς διατύπωνε ότι ο «πόλεμος είναι η συνέχεια της πολιτικής με άλλα μέσα», ασφαλώς δεν γνώριζε ότι το ποδόσφαιρο είναι η συνέχεια του πολέμου με άλλα μέσα, όπως αποδεικνύεται στο «The match». Σπεύδουμε να διευκρινίσουμε ότι το ντοκιμαντέρ των Καμπράλ- Φράνκο, μια παραγωγή από την Αργεντινή, δεν αφορά μόνον σε όσους είναι πιστοί της «θεάς μπάλας». Οποιοσδήποτε κινηματογραφόφιλος θα βρεθεί μπροστά σε μια δημιουργία, η οποία τηρεί με θαυμαστό τρόπο όλους τους κινηματογραφικούς κανόνες, οι οποίοι θα την καθιστούσαν μια σημαντική ταινία.
Ακόμη κι αν στο κέντρο της αφήγησης- αναζήτησης βρίσκεται η πλέον γνωστή παρατυπία, η οποία συνέβη σε ποδοσφαιρικό γήπεδο, το πασίγνωστο «χέρι του Θεού». Πρόκειται για τη φάση, στην οποία ο Ντιέγκο Μαραντόνα σκοράρει, στο Παγκόσμιο κύπελλο του 1986, εναντίον της Αγγλίας, χρησιμοποιώντας το χέρι του. Δεν το αντιλήφθηκε ο Τυνήσιος διαιτητής, κάτι το οποίο οδήγησε στην κατακύρωση του τέρματος. Οι λάτρεις του fair play, οι Άγγλοι, διαμαρτύρονται αλλά εις μάτην. Τρία λεπτά αργότερα, ο Ντιέγκο Μαραντόνα, θέλοντας να ταυτιστεί με τον «Θεό του ποδοσφαίρου» πετυχαίνει το πλέον θαυμαστό γκολ όλων των εποχών, ντριμπλάροντας σχεδόν το σύνολο της αγγλικής ομάδας.
Δικαιολογημένα, θα αναγνωρίσετε στα προηγούμενα μια γνωστή ιστορία, την οποία έχουν συνοδεύσει άπειρα σχόλια. Η ταινία χρησιμοποιεί τις συγκεκριμένες σκηνές σαν πρωταγωνιστές, σε ένα κινηματογραφικό θρίλερ, αναπτύσσοντας, με μοναδικό τρόπο, τα πριν και τα μετά. Στο κέντρο οι «ρόλοι» εκείνης της ημέρας, οι ποδοσφαιριστές. Έχουν προσκληθεί και σχολιάζουν την εμπειρία τους, από τη συμμετοχή τους στις συγκεκριμένες φάσεις, στον συγκεκριμένο αγώνα. Ο τερματοφύλακας Πίτερ Σίλτον, ο Γκάρι Λίνεκερ, ο Τζον Μπαρνς, ο οποίος παρά λίγο θα οδηγούσε τον αγώνα σε ανατροπή, ο Χόρχε Βαλντάνο και ο αμυντικός Ολαρτικοϊτσέα, που με τον σβέρκο του (σε παραφθορά, «ο σβέρκος του Θεού»), απέτρεψε την εν λόγω ανατροπή του σκορ. Αφηγούνται σε δραματικά φωτισμένο ασπρόμαυρο φόντο, όπως αρμόζει σ’ ένα θρίλερ. Διακρίνεις, αρχικά, μια χαρακτηρολογία, πλάθονται ρόλοι μέσα στο ντοκιμαντέρ. Ο «ψύχραιμος» Λίνεκερ, ο «συγκροτημένος» Μπαρνς, ο «πικραμένος» Σίλτον. Από την άλλη, οι Αργεντινοί, θαυμαστές τού τότε συμπαίκτη τους, εντάσσουν την πονηριά στους άτυπους κανόνες του αθλήματος: «έτσι το μαθαίνουμε το ποδόσφαιρο εμείς. Το να κλέβεις, χωρίς να σε αντιληφθεί ο διαιτητής, είναι κομμάτι του αθλήματος». Συγχρόνως, αντιπαραθέτει τους δύο προπονητές, τον Μπιλάρδο με τον Ρόμπσον, συγκρίνει χαρακτήρες και τρόπους εργασίας. Αυτό που συμβαίνει μέσα στον αγωνιστικό χώρο, κάποιοι το έχουν σκηνοθετήσει, ακόμη και την πιθανότητα του θαύματος.
Με τον τρόπο αυτόν, οι σκηνοθέτες περνούν στο δεύτερο σχόλιο τους, ανοίγοντας το πλάνο. Η εικόνα αποτελεί αδιάψευστο μάρτυρα μιας αλήθειας. Ας πούμε, ότι σήμερα, με το VAR, δεν θα μετρούσε κανένα από τα δύο γκολ της Αργεντινής, αφού και στο «μαγικό» δεύτερο τέρμα, έχει προηγηθεί φάουλ στο κλέψιμο της μπάλας. Η μαγεία, όμως, η τέχνη -ακόμη και της κλοπής- αποτελεί την εκτός κανόνων και προβλέψεων δυνατότητα του ανθρώπου να μετατρέπεται, προς στιγμήν, σε Θεό. Εάν όλα είναι κανόνες, τότε δεν υπάρχει χώρος για θαύματα. Ακόμη και η εικόνα, στα χέρια των κινηματογραφιστών, κρατάει το δικαίωμα να αποκρύψει και να γίνει συμμέτοχος του θαύματος. Άλλωστε, η επιμονή του φιλμ στη φωτογραφία της αρχής, λίγο πριν την έναρξη του αγώνα, ακριβώς σε αυτό επιμένει: τα δύο χέρια που συσφίγγονται, με την υπόσχεση της ειρηνικής αναμέτρησης, είναι τα ίδια που θα «συγκρουστούν» λίγο αργότερα. Άρα η φωτογραφία, αποτυπώνει, αλλά δεν προβλέπει.
Και το δίδυμο Καμπράλ-Φράνκο πηγαίνει ακόμη παραπίσω, δύο αιώνες πριν από το ματς του 1986. Όταν ένας Βρετανός αποικιοκράτης καταλάμβανε τα νησιά Μαλβίνας, τα γνωστά ως Φώκλαντ. Αυτά που η χούντα της Αργεντινής θέλησε να τα ανακαταλάβει και να οδηγήσει τον λαό της Αργεντινής σε ένα παραλήρημα πατριωτισμού, ως τη στιγμή που η σιδερένια πυγμή της Θάτσερ πέτυχε το δικό της γκολ. Άραγε, σκέφτονται οι Αργεντινοί, γιατί το χέρι στην πολιτική να θεωρείται έγκυρο και στο ποδόσφαιρο άκυρο; Το fair play οφείλει να έχει διαρκή, και όχι κατά τόπους, ισχύ. Κάτω από αυτήν τη δραματική διάσταση, το ποδόσφαιρο γίνεται ξαφνικά «πολύ σοβαρό». Οι ίδιοι οι παίκτες, με πρώτο τον Μαραντόνα, δηλώνουν πριν από τον αγώνα ότι πολιτική και μπάλα δεν έχουν σχέση. Κι ας γνωρίζουν ότι εκείνη την ώρα, για την πατρίδα τους, είναι πολεμιστές και όχι ποδοσφαιριστές. Γι’ αυτό και η μοναδική σημασία του συγκεκριμένου ματς. Μας προσγειώνουν οι επίσης θαυμαστοί στίχοι του Χόρχε Λουΐς Μπόρχες, στο τέλος του φιλμ. Ο πόλεμος έχει νεκρούς, οι οποίοι θάβονται δίπλα-δίπλα, είτε είναι Αργεντινοί είτε Άγγλοι. Και το ποδόσφαιρο είναι παιχνίδι, όπως αυτό που παίζουν μεταξύ τους (το «ποδοσφαιράκ»), σαράντα χρόνια μετά, οι πρωταγωνιστές εκείνης της ημέρας του 1986.
Αξιολόγηση: ****
Αξίζει τον κόπο τόσο αίμα;
Τίτλος ταινίας: «Hope»
Σύνοψη: Σε μια ερημωμένη περιοχή , στην οποία τα δάση έχουν καταστραφεί λόγω πυρκαγιάς, εμφανίζονται κάποια περίεργα τέρατα. Η αστυνομία μονάδα τα καταδιώκει, ενώ στο μεταξύ τα τέρατα αυτά έχουν σκορπίσει τον θάνατο και έχουν βουτήξει τον τόπο στο αίμα
Σκηνοθεσία: Να Χογκ-Τζιν
Παίζουν: Χουαγκ Τζονγκ- Μιν, Μάικλ Φασμπέντερ, Αλίσια Βικάντερ
Όλο αυτό το λουτρό αίματος, στην ταινία του Κορεάτη Να Χογκ-Τζιν, θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως εκδίκηση των τερατωδών στοιχείων, τα οποία εμφανίζονται μετά την καταστροφή ενός δάσους από πυρκαγιά. Αναγνωρίζει κάποιος τη πρόθεση του σκηνοθέτη να μας θέσει προ των απειλών που δημιουργεί μια οικολογική καταστροφή. Συγχρόνως, η κυρίως ομάδα ατόμων, οι οποίοι βρίσκονται στο στόχαστρο των τεράτων είναι κάποιο κυνηγοί. Άλλη μια απόδειξη των προθέσεων του σκηνοθέτη. Ωστόσο, κάποια στιγμή, όλοι οι πρωταγωνιστές τίθενται στο στόχαστρο των τεράτων, κάτι που πολλαπλασιάζει το ρέον αίμα των θυμάτων, σε σημείο να μετατραπεί η ταινία σε ένα σκληρότατο θρίλερ -«σπλάτερ».
Η ταινία απευθύνεται, κατά κύριο λόγο, στους λάτρεις του είδους, αλλά και στους γνώστες μιας «ειδικής» μυθολογίας. Σε διάφορα σημεία της ταινίας ακούγονται διάφορα ονόματα ενός κόσμου, ο οποίος μας είναι άγνωστος, κάτι που σημαίνει ότι ένα πλέον ενημερωμένο κοινό, θα μπορεί να επικοινωνήσει ευκολότερα με την ταινία. Αυτά τα ονόματα αποτελούν και τους δημιουργούς του «νέου πεπρωμένου», όπως ονομάζεται, και στο οποίο στηρίζεται η ελπίδα («The hope») ενός καινούριου κόσμου. Άλλωστε, η κορεατική κουλτούρα είναι ιδιαιτέρως αγαπητή στις νεότερες γενιές, οι οποίες μάλλον γνωρίζουν και τα απαιτούμενα.
Εμείς, πάντως, παρακολουθήσαμε μια ταινία δυόμισι ωρών, η οποία δεν έκανε καμία διαφορά από τα τόσα και τόσα σπλάτερ, τα οποία κατά καιρούς πλημμύρισαν με το αίμα τους τις οθόνες. Τα τέρατα θα μπορούσαν να αποτελούν μια ανθρώπινη κατασκευή η οποία εξώκοιλε (ας πούμε, Τεχνητή Νοημοσύνη), ίσως όμως και οι εξωγήινοι εκπρόσωποι ενός ανώτερου πολιτισμού. Δεν ξέρω τι μπορεί να γνωρίζει ο σκηνοθέτης για τα πέρα από τα γήινα, επί γης ωστόσο και με κινηματογραφικούς όρους, τίποτα σπουδαίο.
Αξιολόγηση: * 1/2
Διαβάστε επίσης:
83ο Φεστιβάλ Βενετίας/Αποστολή topontiki.gr: Είναι τα μπούνκερ οι σύγχρονες Πυραμίδες;
Ο Τζον Μάλκοβιτς ακυρώνει την εμφάνισή του στο Ισραήλ λόγω κατασκευασμένης δήλωσης που του απέδωσαν οι διοργανωτές
Τζούλια Ρόμπερτς: Επιστρέφει στη σκηνή του Μπρόντγουεϊ μετά από 20 χρόνια
Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ
