Ο ουκρανικός λαός θα απορρίψει μια ειρηνευτική συμφωνία που προβλέπει την μονομερή αποχώρηση της Ουκρανίας από την ανατολική περιοχή του Ντονμπάς και την παράδοσή της στη Ρωσία, δήλωσε ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι σε συνέντευξή του στο Axios την Τρίτη. Είπε επίσης ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα τεθεί σε δημοψήφισμα.
Όσο ο Ζελένσκι μιλούσε στο Axios, οι διαπραγματευτές της Ουκρανίας και της Ρωσίας συμμετείχαν στον τρίτο γύρο συνομιλιών με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ στη Γενεύη. Το κύριο σημείο διαφωνίας είναι ο έλεγχος του Ντονμπάς, το 10% περίπου του οποίου παραμένει στα χέρια της Ουκρανίας.
Σύμφωνα με τον ιστότοπο, ο Ζελένσκι ανέφερε ότι οι Αμερικανοί μεσολαβητές Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ του έχουν πει ότι η Ρωσία επιθυμεί πραγματικά να τερματίσει τον πόλεμο και ότι θα πρέπει συντονιστεί με την ίδια του την διαπραγματευτική ομάδα σε αυτή τη βάση πριν από τις συνομιλίες.
Ωστόσο, ο Ζελένσκι κατέστησε σαφές ότι είναι πιο απαισιόδοξος, ενώ συμβούλεψε τους Γουίτκοφ και Κούσνερ να μην προσπαθήσουν να τον αναγκάσουν να “πουλήσει” ένα όραμα ειρήνης που ο ίδιος ο λαός του θα θεωρούσε “αποτυχημένο story”.
Εξάλλου, ο Ζελένσκι δήλωσε ότι “δεν είναι δίκαιο” ο πρόεδρος Τραμπ να συνεχίζει να καλεί δημοσίως την Ουκρανία, και όχι τη Ρωσία, να κάνει παραχωρήσεις για την ειρήνη. Υποστήριξε ότι, ενώ μπορεί να είναι ευκολότερο για τον Τραμπ να ασκήσει πίεση στην Ουκρανία παρά στη πολύ μεγαλύτερη Ρωσία, ο τρόπος για να επιτευχθεί μια βιώσιμη ειρήνη δεν είναι να “δώσει τη νίκη” στον Βλαντιμίρ Πούτιν.
Ο Τραμπ έχει δηλώσει τις τελευταίες ημέρες ότι η ευθύνη για τις παραχωρήσεις βαρύνει τον Ζελένσκι. “Ελπίζω ότι πρόκειται απλώς για τακτική και όχι για απόφαση”, είπε ο Ουκρανός πρόεδρος.
Ευχαρίστησε επίσης τον Τραμπ για τις ειρηνευτικές του προσπάθειες και είπε ότι δεν υπάρχει πίεση – όπως αυτή που ασκεί ο Τραμπ δημοσίως – στις συνομιλίες του με τον Κούσνερ και τον Γουίτκοφ. “Σεβόμαστε ο ένας τον άλλον”, είπε, προσθέτοντας ότι δεν υποκύπτει εύκολα στην πίεση.
Ζητεί συνάντηση με Πούτιν
Ο Ζελένσκι επανέλαβε ότι ο καλύτερος τρόπος για να επιτευχθεί μια σημαντική πρόοδος στο εδαφικό ζήτημα είναι να συναντηθεί ο ίδιος με τον Πούτιν και σημείωσε ότι ζήτησε από την ομάδα του να προτείνει μια μελλοντική συνάντηση των ηγετών στη Γενεύη.
Σύμφωνα με το Axios, οι Αμερικανοί μεσολαβητές πρότειναν οι ουκρανικές δυνάμεις να αποσυρθούν από τα τμήματα του Ντονμπάς που κατέχουν επί του παρόντος και να επιτρέψουν στην περιοχή να γίνει μια αποστρατιωτικοποιημένη “ελεύθερη οικονομική ζώνη”. Η Ουάσιγκτον δεν έχει λάβει θέση σχετικά με το ποια χώρα θα έχει την κυριαρχία στην περιοχή.
Ο Ζελένσκι είναι διατεθειμένος να συζητήσει την απόσυρση των στρατευμάτων, αλλά έχει ζητήσει από τη Μόσχα να αποσύρει τα στρατεύματά της σε αντίστοιχη απόσταση και έχει απορρίψει τον ισχυρισμό της Ρωσίας για κυριαρχία στην περιοχή.
Οποιαδήποτε συμφωνία θα τεθεί σε δημοψήφισμα
Ο Ουκρανός πρόεδρος ισχυρίστηκε ότι στον δεύτερο γύρο των συνομιλιών, οι Ρώσοι αξιωματούχοι υποσχέθηκαν να θέσουν το θέμα στη Μόσχα και να επιστρέψουν με μια λεπτομερή θέση σχετικά με το εδαφικό ζήτημα.
Στη σημερινή συνέντευξη, ο Ζελένσκι σημείωσε ότι η Ουάσιγκτον και το Κίεβο έχουν συμφωνήσει ότι οποιαδήποτε συμφωνία πρέπει να υποβληθεί στον ουκρανικό λαό σε δημοψήφισμα.
Εάν η συμφωνία αυτή περιλαμβάνει την απλή αποχώρηση της ουκρανικής πλευράς από το Ντονμπάς – θυσιάζοντας την κυριαρχία και την ιθαγένεια των ανθρώπων που ζουν εκεί – πιστεύει ότι θα απορριφθεί.
“Συναισθηματικά, οι άνθρωποι δεν θα το συγχωρήσουν ποτέ αυτό. Ποτέ. Δεν θα συγχωρήσουν… εμένα, δεν θα συγχωρήσουν [τις ΗΠΑ]”, είπε ο Ζελένσκι, προσθέτοντας ότι οι Ουκρανοί “δεν μπορούν να καταλάβουν γιατί” να πρέπει να τους ζητηθεί να παραχωρήσουν επιπλέον εδάφη.
“Είναι μέρος της χώρας μας, όλοι αυτοί οι πολίτες, η σημαία, η γη”, είπε ο Ζελένσκι.
Ωστόσο, αν η ενδεχόμενη συμφωνία απλώς παγώσει τις τρέχουσες γραμμές του μετώπου στο Ντονμπάς, όπως σε δύο άλλες περιοχές όπου η Ρωσία κατέχει εδάφη, ο Ζελένσκι πιστεύει ότι ο ουκρανικός λαός θα την αποδεχόταν.
“Πιστεύω ότι αν βάλουμε στο έγγραφο… ότι θα παραμείνουμε εκεί όπου βρισκόμαστε στη γραμμή επαφής, πιστεύω ότι οι άνθρωποι θα το υποστηρίξουν [σε ένα] δημοψήφισμα. Αυτή είναι η γνώμη μου”.
Όμως η Ρωσία επιμένει ότι θα καταλάβει ολόκληρο το Ντονμπάς είτε μέσω διαπραγματεύσεων είτε με τη χρήση βίας.
Η επίλυση της διαμάχης με τρόπο αποδεκτό και από τις δύο πλευρές είναι ο πρωταρχικός στόχος των Αμερικανών αξιωματούχων στις συνομιλίες αυτής της εβδομάδας.
Νέος επικεφαλής της ρωσικής αντιπροσωπείας
Δεδομένης της αλλαγής στη ρωσική αντιπροσωπεία, με επικεφαλής τον Βλαντίμιρ Μεντίνσκι, ο Ζελένσκι ανησυχεί ότι η ρωσική πλευρά θα προσπαθήσει να μετατρέψει τις συνομιλίες σε μια συνάντηση “γνωριμίας” ή θα προσπαθήσει να κερδίσει περισσότερο χρόνο για τη Ρωσία στο πεδίο της μάχης.
Σημείωσε επίσης ότι, όπως και ο Πούτιν, ο Μεντίνσκι αρέσκεται να φιλοσοφεί για τις “ιστορικές ρίζες” του πολέμου. “Δεν έχουμε χρόνο για [όλα αυτά]. Πρέπει να αποφασίσουμε και να τελειώσουμε τον πόλεμο”, δήλωσε ο Ζελένσκι.
Ενώ ο πολιτικός διάλογος προχωρά αργά, ο Ζελένσκι δήλωσε ότι οι συνομιλίες της στρατιωτικής ομάδας των αντιπροσωπειών στο Αμπού Ντάμπι ήταν πιο παραγωγικές. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν σε μεγάλο βαθμό για έναν μηχανισμό υπό την ηγεσία των ΗΠΑ για την παρακολούθηση της κατάπαυσης του πυρός με τη χρήση drones, σε περίπτωση που επιτευχθεί, είπε.
Ωστόσο, ενώ η Ουκρανία επιθυμεί τη συμμετοχή των ευρωπαϊκών χωρών, οι Ρώσοι αντιτίθενται.
Προεδρικές εκλογές
Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι τίποτα δεν έχει αποφασιστεί ακόμη, αλλά είναι πιθανό να διεξαχθούν νέες προεδρικές εκλογές παράλληλα με ένα δημοψήφισμα.
Σημειώνεται ότι τον Σεπτέμβριο, ο ίδιος δήλωσε στο Axios ότι μόλις τελειώσει ο πόλεμος, θα αποσυρθεί από την πολιτική. Ωστόσο, στην συνέντευξη της Τρίτης, υπονόησε ότι οι εκλογές ενδέχεται να διεξαχθούν κατά τη διάρκεια μιας εύθραυστης εκεχειρίας και ότι σε ένα τέτοιο σενάριο ενδέχεται να είναι υποψήφιος. “Θα εξαρτηθεί από τον λαό. Θα δούμε τι θέλει”.
Σημείωσε επίσης ότι, προς το παρόν, η Ρωσία έχει συμφωνήσει μόνο σε μια εκεχειρία μίας ημέρας για να οργανώσει και να διεξαγάγει η Ουκρανία εθνικές εκλογές, αντί για τις 60 ημέρες που ο Ζελένσκι θεωρεί απαραίτητες.
Θεώρησε την ρωσική θέση παράλογη και πιθανή ένδειξη ότι η Μόσχα δεν είναι έτοιμη για πραγματική ειρήνη.
