Τριβές-τραπεζών-–-ssm-για-αναβαλλόμενο-φόρο-και-μερίσματα
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Τριβές τραπεζών – SSM για αναβαλλόμενο φόρο και μερίσματα

Της Βάσως Αγγελέτου

Ανοιχτή “πληγή” παραμένει για τις ελληνικές τράπεζες η αναβαλλόμενη φορολογία που ανέρχεται σε 13 δισ. ευρώ σήμερα, με τον Επόπτη να εντείνει τις πιέσεις για ταχύτερη απομείωση της εν μέσω ισχυρής κερδοφορίας στον κλάδο την τελευταία διετία.

Το ζήτημα της ποιότητας κεφαλαίων βρέθηκε στο επίκεντρο των συναντήσεων που είχαν το προηγούμενο διάστημα τα κλιμάκια του SSM με τις τραπεζικές διοικήσεις στην Αθήνα. “Το DTC είναι ένα θέμα που απασχολεί πάρα πολύ τον Επόπτη”, αναφέρουν στο Capital.gr πηγές που συμμετείχαν στις συναντήσεις, εξηγώντας ότι πρόκειται για το τελευταίο “αγκάθι” στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα μετά τη ραγδαία μείωση των NPEs.

Ο λόγος είναι ότι η αναβαλλόμενη φορολογία δεν συνιστά καλής ποιότητας κεφάλαια τα οποία μπορούν να απορροφήσουν τυχόν μελλοντικές ζημιές. Ταυτόχρονα, πρόκειται για απαίτηση στο ενεργητικό των τραπεζών η οποία δεν αποφέρει απόδοση, ενώ ελλοχεύει πάντοτε ο κίνδυνος οι υφιστάμενοι μέτοχοι να υποστούν dilution σε περίπτωση ζημιογόνου χρήσης.

Όσο απίθανο και αν φαντάζει το ενδεχόμενο αυτό υπό τις παρούσες συνθήκες, το DTC λειτουργεί ως αντικίνητρο για τους επενδυτές, εξηγεί αρμόδια πηγή, που υπογραμμίζει ότι ο κίνδυνος παραμένει ακόμη και για τις τράπεζες που έχουν εφαρμόσει το μοντέλο του “hive down” με στόχο την ταχύτερη εξυγίανση του ενεργητικού τους, δηλαδή η Eurobank, η Alpha Bank και η Πειραιώς. 

Ψαλιδίζονται οι προσδοκίες για μέρισμα

Υπό τις συνθήκες αυτές, οι εποπτικές αρχές ζητούν από τις ελληνικές τράπεζες να “κάψουν” κεφάλαια για να απομειώσουν το DTC νωρίτερα από το 2040 που προβλέπει ο νόμος 4172 του 2013, γνωστός ως “νόμος Χαρδούβελη”. Οι εποπτικές πιέσεις εντείνονται ακόμη περισσότερο εν όψει της διανομής μερίσματος φέτος -μετά από 16 έτη- το οποίο θα ανέλθει σε ποσοστό 10-30% επί των κερδών του 2023. 

Μάλιστα η Τράπεζα Πειραιώς -η πρώτη που ανακοίνωσε αποτελέσματα για το 2023- ανέβασε τον πήχυ του μερίσματος στο 50% για τα κέρδη του 2025 και 2026, από 10% που θα διανείμει φέτος, γεγονός που φέρεται να εντείνει τον προβληματισμό των εγχώριων και ευρωπαϊκών εποπτικών αρχών.

Ο λόγος είναι ότι πάνω από τα μισά κεφάλαια των ελληνικών τραπεζών συνιστούν απαίτηση προς το Δημόσιο, η οποία ενεργοποιείται σε περίπτωση καταγραφής ζημιών, και όχι καλής ποιότητας κεφάλαια. Το υψηλότερο ποσοστό DTC εμφανίζει η Πειραιώς (76%), ακολουθούν η Alpha Bank (58%) και η Εθνική και τελευταία η Eurobank (47%).

Τελευταίο παράδειγμα ενεργοποίησης του DTC είναι η Attica Bank η οποία κατέγραψε ζημίες στις χρήσεις του 2021 και 2022 με αποτέλεσμα το Δημόσιο να συνεισφέρει φρέσκα κεφάλαια δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ, αυξάνοντας το ποσοστό του στο 72,5% στο μετοχικό κεφάλαιο της τράπεζας.

Υπό αυτές τις συνθήκες, πηγές με γνώση των διαδικασιών υπογραμμίζουν στο Capital.gr ότι το ζήτημα των μερισμάτων δεν έχει κλείσει για τον Επόπτη που αναμένει τις ανακοινώσεις τόσο των αποτελεσμάτων όσο και των στόχων της τριετίας (2024-2026) προτού δώσει το πράσινο φως. 

Όπως υπογραμμίζει σε συνέντευξή της στο Capital.gr η Elizabeth McCaul, μέλος του Εποπτικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, “η όποια απόφαση [για τη διανομή μερίσματος] θα πρέπει να ληφθεί μόνο όταν θα υπάρξει ξεκάθαρη εικόνα για τις επιδόσεις του 2023. Θα ληφθούν επίσης υπόψη ο σχετικός τριετής κεφαλαιακός προγραμματισμός και η αξιολόγηση των επικαιροποιημένων σεναρίων και των διαθέσιμων κεφαλαιακών αποθεμάτων ασφαλείας”.

Σενάρια για εφάπαξ εξάλειψη του DTC

Η επιστροφή των ελληνικών τραπεζών σε ισχυρή κερδοφορία, η οποία αναμένεται να διατηρηθεί στα επίπεδα των 3,5 – 4 δισ. ετησίως τουλάχιστον έως το 2024, έχει επαναφέρει στο τραπέζι σενάρια για να λυθεί μεμιάς ο γόρδιος δεσμός της αναβαλλόμενης φορολογίας.

Στις προτάσεις που έχουν διατυπωθεί τόσο τις αρμόδιες αρχές όσο και από κάποιες τράπεζες περιλαμβάνονται λύσεις όπως η διάθεση των απαιτήσεων του DTC στη δευτερογενή αγορά ή η ανταλλαγή των μετοχών του Δημοσίου με ομόλογα κατά το παράδειγμα άλλων ευρωπαϊκών χωρών που αντιμετωπίζουν επίσης ζήτημα αναβαλλόμενης φορολογίας (Ιταλία, Ισπανία).

Σύμφωνα με το δεύτερο σενάριο, οι τράπεζες θα μπορούσαν να εκδώσουν ομόλογα με εγγύηση Δημοσίου τα οποία θα πωληθούν σε επενδυτές ώστε οι οφειλές των τραπεζών προς το Δημόσιο να μετατραπούν σε οφειλές προς ιδιώτες. Θα μπορούσε, δηλαδή, να υιοθετηθεί ένα μοντέλο αντίστοιχο του Ηρακλή όπου μόνο ένα μικρό μέρος από τις εγγυήσεις Δημοσίου να προσμετρηθεί στο δημόσιο χρέος, ώστε η δημοσιονομική επίπτωση του μέτρου να μην είναι σημαντική.

Ταυτόχρονα, οι τράπεζες θα καταβάλλουν πλέον στο Δημόσιο το σύνολο των φόρων που αναλογούν στα κέρδη τους συνεισφέροντας έτσι σε μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος. Σημειώνεται δε ότι, όπως και στον Ηρακλή, το Δημόσιο θα εισέπραττε προμήθεια (fees) από τις τράπεζες έναντι των εγγυήσεων που παρέχει.

Το ερώτημα που τίθεται, βέβαια, σε αυτή την περίπτωση είναι κατά πόσο έχουν όλες οι τράπεζες τη δυνατότητα να “κάψουν” κεφάλαια για να υιοθετήσουν μια τέτοια λύση, δεδομένου ότι δεν διαθέτουν όλα τα συστημικά ιδρύματα την ίδια κεφαλαιακή ευρωστία.

Πηγές με γνώση των διαδικασιών, πάντως, εξηγούν ότι προς το παρόν πρόκειται για πρωτόλειες σκέψεις που δεν έχουν βρίσκονται σε καμία περίπτωση κοντά στην υλοποίηση. Ο Επόπτης, εξάλλου, δεν πιέζει τις τράπεζες για εφάπαξ εξάλειψη της αναβαλλόμενης φορολογίας αλλά για επίσπευση της απομείωσής της από την υπερβάλλουσα ρευστότητα που συσσωρεύουν, επισημαίνουν οι ίδιες πηγές.

Related posts

ΕΥ: Πόσο έτοιμες είναι οι επιχειρήσεις για τον μετασχηματισμό των οικονομικών και φορολογικών τους διευθύνσεων;

timesadmin

Πέντε αλλαγές που φέρνει το νέο νομοσχέδιο σε οφειλέτες και servicers

timesadmin

Στο ΕΣΠΑ η ανάπτυξη καινοτομιών στον τομέα των μπαταριών λιθίου για τον κλάδο της αποθήκευσης ενέργειας

timesadmin

Η “ακτινογραφία” των τραπεζικών αποτελεσμάτων στο 9μηνο του 2023

timesadmin

Άδ. Γεωργιάδης: Αυξάνεται το πρόστιμο της υποδηλωμένης εργασίας στα 10.500 ευρώ

timesadmin

Έξι άξονες παρεμβάσεων για την ενίσχυση των ελληνικών εξαγωγών

protothema.gr