Το διάστημα απέκτησε «κυνηγό καταιγίδων»

image

Στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS) τοποθετήθηκε ένα νέο επιστημονικό παρατηρητήριο, το Παρατηρητήριο των Αλληλεπιδράσεων Ατμόσφαιρας-Διαστήματος (Atmosphere-Space Interactions Monitor-ASIM), γνωστό και ως «Διαστημικός Κυνηγός Καταιγίδων».

Το παρατηρητήριο ζυγίζει 314 κιλά και μεταφέρθηκε στον ISS με την τελευταία πτήση του αμερικανικού μεταγωγικού...

image

Στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS) τοποθετήθηκε ένα νέο επιστημονικό παρατηρητήριο, το Παρατηρητήριο των Αλληλεπιδράσεων Ατμόσφαιρας-Διαστήματος (Atmosphere-Space Interactions Monitor-ASIM), γνωστό και ως «Διαστημικός Κυνηγός Καταιγίδων».

Το παρατηρητήριο ζυγίζει 314 κιλά και μεταφέρθηκε στον ISS με την τελευταία πτήση του αμερικανικού μεταγωγικού σκάφους Dragon της Space X. Η τοποθέτησή του στην κατάλληλη θέση έξω από τον ISS έγινε με τη βοήθεια ενός ρομποτικού βραχίονα μήκους 16 μέτρων.

Το ASIM θα στοχεύει συνεχώς στη Γη και θα παρατηρεί τους κεραυνούς και τις άλλες ισχυρές ηλεκτρικές εκκενώσεις στην ατμόσφαιρα, οι οποίες συμβαίνουν πάνω από τις καταιγίδες, φαινόμενα που δεν έχουν μελετηθεί επαρκώς μέχρι σήμερα.

Ο ISS αποτελεί το ιδανικό «μπαλκόνι» για να συλλέξει κανείς πληροφορίες για αυτά τα φαινόμενα, καθώς κινείται περίπου 400 χιλιόμετρα πάνω από τον πλανήτη μας και μπορεί να δει από ψηλά τις καταιγίδες. Τα στοιχεία του ASIM θα μεταδίδονται στη Γη μέσω τηλεπικοινωνιακών δορυφόρων μεταδίδει το Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων.

Το ASIM μπορεί με τις δύο κάμερες και τα φωτόμετρά του να τραβήξει εικόνες των καταιγίδων στο υπέρυθρο και στο υπεριώδες τμήμα του φάσματος, ενώ διαθέτει επίσης ανιχνευτές ακτίνων-Χ και ακτίνων-γ.

Οι καταιγίδες είναι θεαματικά φυσικά φαινόμενα, αλλά οι άνθρωποι από την επιφάνεια της Γης μπορούν να δουν μόνο ένα μέρος του τι πράγματι συμβαίνει. Στο ανώτερο τμήμα της ατμόσφαιρας, στη μεσόσφαιρα και στη στρατόσφαιρα, λαμβάνουν χώρα περίεργα, αν όχι μυστηριώδη, πράγματα για τα οποία δεν υπάρχει μια βέβαιη επιστημονική εξήγηση.

Αυτά τα ασυνήθιστα «παροδικά φωτεινά συμβάντα» (transient luminous events), όπως λέγονται, παρατηρήθηκαν τυχαία για πρώτη πρώτη φορά το 1989, όταν ένας αμερικανός επιστήμονας που δοκίμαζε μια τηλεοπτικά κάμερα, «έπιασε» πάνω από ένα μακρινό νέφος καταιγίδας φωτεινές στήλες φωτός, οι οποίες έμοιαζαν με κεραυνούς-πυραύλους ή ανοδικούς κεραυνούς.

Η ανακάλυψη είχε τότε εκπλήξει τους επιστήμονες, όπως δήλωσε στο BBC ο επικεφαλής επιστήμων του ASIM δρ Τόρστεν Νόιμπερτ του Εθνικού Ινστιτούτου Διαστήματος του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου της Δανίας. Όπως είπε, «πραγματικά μας εξέπληξε όλους. Πώς ήταν δυνατό να υπάρχει κάτι τέτοιο και να μη το ξέρουμε; Υπήρχαν έως τότε μόνο κάποιες ανεκδοτολογικές αναφορές από πιλότους αεροπλάνων».

Στην πορεία, αυτές οι ηλεκτρικές εκκενώσεις που δεν διαρκούν περισσότερο από μερικά χιλιοστά του δευτερολέπτου αλλά μπορεί να έχουν μήκος πολλών δεκάδων χιλιομέτρων, πήραν ονόματα ξωτικών όπως «sprites», «blue jets» (τα πιο μυστηριώδη) και «elves» (τα πιο συχνά και κατανοητά). Αυτά ακριβώς τα «εξωτικά» φαινόμενα θα μελετήσει το ASIM, η αποστολή του οποίου θα διαρκέσει τουλάχιστον δύο χρόνια.

Τα «sprites», που προκαλούνται στη μεσόσφαιρα από ηλεκτρικές εκκενώσεις στη μεσόσφαιρα, σε ύψος 50 έως 100 χιλιομέτρων, μοιάζουν με κόκκινες μέδουσες που τα πλοκάμια τους απλώνονται προς τα κάτω.

Τα «blue jets» ξεκινούν από τις κορυφές των νεφών και διαδίδονται προς τα υψηλότερα στρώματα της ατμόσφαιρας έως τη στρατόσφαιρα. Ο πρώτος που βιντεοσκόπησε ένα «blue jet», ήταν από τον ISS ο αστροναύτης Αντρέας Μόγκενσεν της ESA το 2015.

Πιο ψηλά από όλα, έως την ιονόσφαιρα στα σύνορα μεταξύ ατμόσφαιρας-διαστήματος, φθάνουν τα «elves», που έχουν μορφή ομόκεντρων κύκλων φωτός, συχνά ξεκινούν σαν μια αδύναμη λάμψη και εκτείνονται σε ακτίνα έως 400 χιλιομέτρων.

Επιπλέον, οι πανίσχυρες αυτές ηλεκτρικές εκκενώσεις και τα ηλεκτρικά πεδία μέσα στα νέφη επιταχύνουν τα ηλεκτρόνια σε τέτοιες ταχύτητες και σε τόσο μεγάλους αριθμούς, ώστε συχνά δημιουργούν ακτίνες Χ και γ, κάτι άλλο που επίσης θα μελετηθεί χάρη στο νέο διαστημικό παρατηρητήριο.

Κάθε δευτερόλεπτο περίπου 45 κεραυνοί εμφανίζονται στην ατμόσφαιρα της Γης, ενώ ισχυρές χημικές αντιδράσεις μεταβάλλουν την σύσταση της ατμόσφαιρας μέσα και γύρω από τα καταιγιδοφόρα σύννεφα. Καθώς οι κεραυνοί επηρεάζουν τις συγκεντρώσεις πολλών ατμοσφαιρικών αερίων, παίζουν σημαντικό ρόλο και στη διαμόρφωση του κλίματος, κάτι που θα αποτελέσει επίσης αντικείμενο επιστημονικής μελέτης.

Ακόμη, οι παρατηρήσεις του ASIM θα βελτιώσουν την κατανόηση των επιστημόνων για τις συνέπειες των αμμοθυελλών, των αστικών ρύπων, των δασικών πυρκαγιών και της ηφαιστειακής τέφρας για το σχηματισμό νεφών και την πρόκληση κεραυνών.

(Φωτογραφία: ESA)

back to top

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η απάντηση του Μαυροβουνίου στην επίθεση του Τραμπ

19 July, 2018

«Μικρή χώρα» με «πολύ επιθετικό» λαό; Ικανή μάλιστα να προκαλέσει μια παγκόσμια σύρραξη; Το Μαυροβούνιο απάντησε σήμερα ...

Δεν… κρατιέται για Παβάρ η Μπάγερν Μονάχου

19 July, 2018

Ο Μπενζαμίν Παβάρ έκανε εξαιρετικό Μουντιάλ και η Μπάγερν δεν έχασε την ευκαιρία να τον κλείσει για το καλοκαίρι του 201...

Τι δείχνει δημοσκόπηση στα Σκόπια για τη συμφωνία των Πρεσπών

19 July, 2018

Η πλειοψηφία των πολιτών της ΠΓΔΜ φαίνεται πως δεν συμμερίζεται την αισιοδοξία του πρωθυπουργού της χώρας Ζόραν Ζάεφ ανα...

Συνελήφθη στην Κολομβία ο φερόμενος ως απαγωγέας μελών δημοσιογραφικής αποστολής

19 July, 2018

Οι αρχές της Κολομβίας ανακοίνωσαν πως συνέλαβαν τον φερόμενο ως απαγωγέα των τριών μελών της δημοσιογραφικής αποστολής ...

Κλειστός ο εναέριος χώρος του Βελγίου

19 July, 2018

Το Βέλγιο έκλεισε τον εναέριο χώρο του σήμερα το απόγευμα, λόγω ενός προβλήματος φόρτωσης των δεδομένων που αφορούν στα ...

Τρεις σκελετοί μέσα στην τεράστια σαρκοφάγο της Αλεξάνδρειας

19 July, 2018

Απομακρύνεται σημαντικά το ενδεχόμενο, η τεράστια γρανιτένια σαρκοφάγος της Αλεξάνδρειας να αποτελεί σημαντική αρχαιολογ...

Απέσυρε την προσφυγή για Κουρμπέλη ο Αστέρας

19 July, 2018

Τις «περιπέτειες» που ίσως να του προέκυπταν, λόγω των οφειλόμενων προς τον Αστέρα Τρίπολης για τη μεταγραφή του Δημήτρη...

Σάλος στη Γαλλία για ξυλοδαρμό διαδηλωτών από συνεργάτη του Μακρόν

19 July, 2018

Ο στενός συνεργάτης του προέδρου της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, Αλεξάντρ Μπεναλά, είναι ο άνδρας που ξυλοκοπούσε διαδηλωτέ...

Photobook Exhibition 2018 στο Μουσείο Μπενάκη

19 July, 2018

Πρόκειται για μια προσ...

Πούτιν: Δυνάμεις στις ΗΠΑ έτοιμες να θυσιάσουν τις ρωσοαμερικανικές σχέσεις

19 July, 2018

Περίπου δύο 24ωρα μετά τη συνάντησή του στο Ελσίνκι με τον Αμερικανό ομόλογό του, Ντόναλντ Τραμπ, ο Ρώσος πρόεδρος, Βλαν...

Στυγερή δολοφονία 25χρονου ολυμπιονίκη στο Καζακστάν

19 July, 2018

Νεκρός από επίθεση με μαχαίρι έπεσε, μόλις στα 25 του χρόνια, ο ολυμπιονίκης του πατινάζ Ντένις Τεν στο Καζακστάν.Σύμφων...

Χάνει το πρώτο ματς με τη Βασιλεία ο Μπίσεσβαρ, «τρέχει» για τον επαναληπτικό

19 July, 2018

Οριστικά νοκ άουτ από το πρώτο ματς με τη Βασιλεία τέθηκε ο Μπίσεσβαρ.Όπως ενημέρωσε ο ΠΑΟΚ, η μαγνητική που υποβλήθηκε ...

ΑΥΤΟΚΙΝΗΣΗ

CELEBNEWS.GR

oikonomia.gr

CARSNEWS

FIBERNews.GR