Το διάστημα απέκτησε «κυνηγό καταιγίδων»

image

Στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS) τοποθετήθηκε ένα νέο επιστημονικό παρατηρητήριο, το Παρατηρητήριο των Αλληλεπιδράσεων Ατμόσφαιρας-Διαστήματος (Atmosphere-Space Interactions Monitor-ASIM), γνωστό και ως «Διαστημικός Κυνηγός Καταιγίδων».

Το παρατηρητήριο ζυγίζει 314 κιλά και μεταφέρθηκε στον ISS με την τελευταία πτήση του αμερικανικού μεταγωγικού...

image

Στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS) τοποθετήθηκε ένα νέο επιστημονικό παρατηρητήριο, το Παρατηρητήριο των Αλληλεπιδράσεων Ατμόσφαιρας-Διαστήματος (Atmosphere-Space Interactions Monitor-ASIM), γνωστό και ως «Διαστημικός Κυνηγός Καταιγίδων».

Το παρατηρητήριο ζυγίζει 314 κιλά και μεταφέρθηκε στον ISS με την τελευταία πτήση του αμερικανικού μεταγωγικού σκάφους Dragon της Space X. Η τοποθέτησή του στην κατάλληλη θέση έξω από τον ISS έγινε με τη βοήθεια ενός ρομποτικού βραχίονα μήκους 16 μέτρων.

Το ASIM θα στοχεύει συνεχώς στη Γη και θα παρατηρεί τους κεραυνούς και τις άλλες ισχυρές ηλεκτρικές εκκενώσεις στην ατμόσφαιρα, οι οποίες συμβαίνουν πάνω από τις καταιγίδες, φαινόμενα που δεν έχουν μελετηθεί επαρκώς μέχρι σήμερα.

Ο ISS αποτελεί το ιδανικό «μπαλκόνι» για να συλλέξει κανείς πληροφορίες για αυτά τα φαινόμενα, καθώς κινείται περίπου 400 χιλιόμετρα πάνω από τον πλανήτη μας και μπορεί να δει από ψηλά τις καταιγίδες. Τα στοιχεία του ASIM θα μεταδίδονται στη Γη μέσω τηλεπικοινωνιακών δορυφόρων μεταδίδει το Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων.

Το ASIM μπορεί με τις δύο κάμερες και τα φωτόμετρά του να τραβήξει εικόνες των καταιγίδων στο υπέρυθρο και στο υπεριώδες τμήμα του φάσματος, ενώ διαθέτει επίσης ανιχνευτές ακτίνων-Χ και ακτίνων-γ.

Οι καταιγίδες είναι θεαματικά φυσικά φαινόμενα, αλλά οι άνθρωποι από την επιφάνεια της Γης μπορούν να δουν μόνο ένα μέρος του τι πράγματι συμβαίνει. Στο ανώτερο τμήμα της ατμόσφαιρας, στη μεσόσφαιρα και στη στρατόσφαιρα, λαμβάνουν χώρα περίεργα, αν όχι μυστηριώδη, πράγματα για τα οποία δεν υπάρχει μια βέβαιη επιστημονική εξήγηση.

Αυτά τα ασυνήθιστα «παροδικά φωτεινά συμβάντα» (transient luminous events), όπως λέγονται, παρατηρήθηκαν τυχαία για πρώτη πρώτη φορά το 1989, όταν ένας αμερικανός επιστήμονας που δοκίμαζε μια τηλεοπτικά κάμερα, «έπιασε» πάνω από ένα μακρινό νέφος καταιγίδας φωτεινές στήλες φωτός, οι οποίες έμοιαζαν με κεραυνούς-πυραύλους ή ανοδικούς κεραυνούς.

Η ανακάλυψη είχε τότε εκπλήξει τους επιστήμονες, όπως δήλωσε στο BBC ο επικεφαλής επιστήμων του ASIM δρ Τόρστεν Νόιμπερτ του Εθνικού Ινστιτούτου Διαστήματος του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου της Δανίας. Όπως είπε, «πραγματικά μας εξέπληξε όλους. Πώς ήταν δυνατό να υπάρχει κάτι τέτοιο και να μη το ξέρουμε; Υπήρχαν έως τότε μόνο κάποιες ανεκδοτολογικές αναφορές από πιλότους αεροπλάνων».

Στην πορεία, αυτές οι ηλεκτρικές εκκενώσεις που δεν διαρκούν περισσότερο από μερικά χιλιοστά του δευτερολέπτου αλλά μπορεί να έχουν μήκος πολλών δεκάδων χιλιομέτρων, πήραν ονόματα ξωτικών όπως «sprites», «blue jets» (τα πιο μυστηριώδη) και «elves» (τα πιο συχνά και κατανοητά). Αυτά ακριβώς τα «εξωτικά» φαινόμενα θα μελετήσει το ASIM, η αποστολή του οποίου θα διαρκέσει τουλάχιστον δύο χρόνια.

Τα «sprites», που προκαλούνται στη μεσόσφαιρα από ηλεκτρικές εκκενώσεις στη μεσόσφαιρα, σε ύψος 50 έως 100 χιλιομέτρων, μοιάζουν με κόκκινες μέδουσες που τα πλοκάμια τους απλώνονται προς τα κάτω.

Τα «blue jets» ξεκινούν από τις κορυφές των νεφών και διαδίδονται προς τα υψηλότερα στρώματα της ατμόσφαιρας έως τη στρατόσφαιρα. Ο πρώτος που βιντεοσκόπησε ένα «blue jet», ήταν από τον ISS ο αστροναύτης Αντρέας Μόγκενσεν της ESA το 2015.

Πιο ψηλά από όλα, έως την ιονόσφαιρα στα σύνορα μεταξύ ατμόσφαιρας-διαστήματος, φθάνουν τα «elves», που έχουν μορφή ομόκεντρων κύκλων φωτός, συχνά ξεκινούν σαν μια αδύναμη λάμψη και εκτείνονται σε ακτίνα έως 400 χιλιομέτρων.

Επιπλέον, οι πανίσχυρες αυτές ηλεκτρικές εκκενώσεις και τα ηλεκτρικά πεδία μέσα στα νέφη επιταχύνουν τα ηλεκτρόνια σε τέτοιες ταχύτητες και σε τόσο μεγάλους αριθμούς, ώστε συχνά δημιουργούν ακτίνες Χ και γ, κάτι άλλο που επίσης θα μελετηθεί χάρη στο νέο διαστημικό παρατηρητήριο.

Κάθε δευτερόλεπτο περίπου 45 κεραυνοί εμφανίζονται στην ατμόσφαιρα της Γης, ενώ ισχυρές χημικές αντιδράσεις μεταβάλλουν την σύσταση της ατμόσφαιρας μέσα και γύρω από τα καταιγιδοφόρα σύννεφα. Καθώς οι κεραυνοί επηρεάζουν τις συγκεντρώσεις πολλών ατμοσφαιρικών αερίων, παίζουν σημαντικό ρόλο και στη διαμόρφωση του κλίματος, κάτι που θα αποτελέσει επίσης αντικείμενο επιστημονικής μελέτης.

Ακόμη, οι παρατηρήσεις του ASIM θα βελτιώσουν την κατανόηση των επιστημόνων για τις συνέπειες των αμμοθυελλών, των αστικών ρύπων, των δασικών πυρκαγιών και της ηφαιστειακής τέφρας για το σχηματισμό νεφών και την πρόκληση κεραυνών.

(Φωτογραφία: ESA)

back to top

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο οίκος Fitch αναβάθμισε την κυπριακή οικονομία

21 April, 2018

Αιτιολογώντας την αξιολόγησή του ο οίκος Fitch αναφέρει ότι η ευελιξία της εξωτερικής χρηματοδότησης της Κύπρου βελτιώθη...

Ακυρώθηκαν 300 πολιτικοί γάμοι τουριστών στη Λίνδο εξαιτίας του... γαμήλιου στοματικού σεξ

21 April, 2018

Στην ακύρωση 300 πολιτικών γάμων, που είχαν προγραμματιστεί για να τελεστούν κατά τη θεριν...

Ένα βήμα πριν την επενδυτική βαθμίδα η Κύπρος

21 April, 2018

Μόλις ένα σκαλί πριν από την επενδυτική βαθμίδα βρίσκεται πλέον η Κύπρος. Σύμφωνα με το ΡΙΚ ο οίκος Fitch προχώρησε σε α...

Τρεις νεκροί σε διαδηλώσεις στη Νικαράγουα για τις περικοπές στις συντάξεις

21 April, 2018

Τουλάχιστον δύο διαδηλωτές και ένας αστυνομικός σκοτώθηκαν τις πρώτες πρωινές ώρες της Παρασκευής όταν ξέσπασαν εκτεταμέ...

Ρωσία, Λευκορωσία και Σερβία στη στρατιωτική άσκηση «Σλαβική Αδελφότητα 2018»

21 April, 2018

Αξιωματούχοι από τα υπουργεία Εθνικής Άμυνας της Ρωσίας, της Σερβίας και της Λευκορωσίας, κατέληξαν σε συμφωνία σχετικά ...

Ο Ολυμπιακός βγαίνει στην αγορά για επιθετικό

21 April, 2018

Στον Ολυμπιακό θα βγουν στην αγορά για την απόκτηση επιθετικού κι ένα όνομα που μπορεί να απασχολήσει είναι αυτό του Χαλ...

Βίασε 11χρονη, τη σκότωσε με τσιμεντόλιθο και επέστρεψε στο γαμήλιο γλέντι

21 April, 2018

Την ώρα που η Ινδία συγκλονίζεται από τον ομαδικό βιασμό μιας 35χρονης στον οποίο συμμετείχε και ο ίδιος της ο πατέρας, ...

Έγκλημα-σοκ στην Κύπρο: Περιμένουν «φως» από το DNA

21 April, 2018

Δύο και πλέον 24ωρα μετά το διπλό έγκλημα που σόκαρε την κοινωνία στην Κύπρο, η αστυνομία ...

Μοσκοβισί: H Ελλάδα να σταθεί στα πόδια της και να γίνει μια κανονική χώρα στην Ευρωζώνη

21 April, 2018

Σε «εποικοδομητικό πνεύμα» διεξάγονται οι συνομιλίες για το ελληνικό πρόγραμμα στο περιθώριο της Εαρινής Συνόδου του ΔΝΤ...

Γαβράς: Οι πρόσφυγες δεν είναι εισβολείς, είναι θαρραλέοι άνθρωποι

21 April, 2018

Πενήντα ένα χρόνια μετά την εκδήλωση του πραξικοπήματος στην Ελλάδα, ο Κώστας Γαβράς μιλά ...

Σολτς: Μπορούμε να ελπίζουμε ότι το ελληνικό πρόγραμμα θα οδηγηθεί με καλό τρόπο στην λήξη του

21 April, 2018

«Η κατάσταση είναι διαφορετική από ό,τι ήταν πριν από ένα-δυο χρόνια. Γι' αυτό μπορεί κανείς να ελπίζει ότι το πρόγραμμα...

Τα καλύτερα του Αντετοκούνμπο κόντρα στους Σέλτικς

21 April, 2018

Οι Μπακς μείωσαν την σειρά με τους Σέλτικς σε 2-1, με τον Γιάννη Αντετοκούνμπο να είναι εκ των πρωταγωνιστών της ομάδας ...

Σεισμός 4,6 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ στην κεντρική Μακεδονία

21 April, 2018

Σύμφωνα με το Γεωδυναμικό Ινστιτούτο του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών Σεισμική δόνηση 4,6 ...

Λεωφορείο με τουρίστες έπεσε σε χαράδρα 20 μέτρων στο Περού

21 April, 2018

Δύο γερμανοί τουρίστες σκοτώθηκαν και άλλοι δέκα τραυματίστηκαν όταν το λεωφορείο στο οποίο επέβαιναν έπεσε την Παρασκευ...

Θέμα συνομοσπονδίας ή δύο κρατών πρότεινε για το Κυπριακό ο Τσαβούσογλου

21 April, 2018

Την πρόταση που φέρεται να έφερε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, κατά την επίσκεψή του στα Κατεχόμε...

Το πρόγραμμα της τηλεόρασης - Προτάσεις - Αθλητικές μεταδόσεις

21 April, 2018

Οι ταινίες της ημέρας22:00 ΕΡΤ1Το τρίτο πρόσωπο (α΄ τηλεοπτική μετάδοση)Ρώμη, Παρίσι, Νέα Υόρκη… Τρεις ιστορίες αγάπης, ...

ΑΥΤΟΚΙΝΗΣΗ

CELEBNEWS.GR

oikonomia.gr

CARSNEWS

FIBERNews.GR