10 Κρητικές λέξεις που κανείς στην υπόλοιπη Ελλάδα δεν μπορεί να καταλάβει

kritikos 850x480Στην Κρήτη τα πολλά λόγια είναι φτώχεια. Η συνεννόηση μπορεί να γίνει και με… ρακή. Και πίστεψέ με, είναι ευκολότερο να πιεις 3-4 καραφάκια από το να καταλάβεις κάποιες από τις λέξεις που θα ακούσεις…

Πριν από τέσσερα χρόνια η Κρήτη υποτίθεται ότι θα αποφάσιζε για το μέλλον της.

Το σενάριο ήθελε τους Κρητικούς (στη συμπλήρωση 100 ετών από την ένωση με την υπόλοιπη Ελλάδα) να αποφασίζουν μέσω δημοψηφίσματος για το αν θέλουν το νησί να παραμείνει στη χώρα ή να ανεξαρτητοποιηθεί.

Τελικά ο συγκεκριμένος μύθος επιβεβαιώθηκε ότι ήταν μύθος. Ευτυχώς για όλους εσάς που έχετε την ατυχία να ΜΗΝ έχετε γεννηθεί στη Μεγαλόνησο! Γιατί δεν είναι μόνο ότι η χώρα θα κινδύνευε να χάσει το ομορφότερο νησί του κόσμου, με τους πιο φιλόξενους ανθρώπους και τη μεγαλύτερη λεβεντιά (ναι ρε, αντικειμενικά).

Είναι και ότι στην περίπτωση που θα θέλατε να ταξιδέψετε κάποια στιγμή στο ανεξάρτητο κράτος θα είχατε σοβαρά προβλήματα στη συνεννόηση. Διότι αναμφίβολα σε μέρος όπου ανά πάσα στιγμή ρέει άφθονη η ρακή στο τέλος… θα τα βρίσκατε.

Αν όμως επίσημη γλώσσα του κρατιδίου είχε γίνει η κρητική, δύσκολα δεν θα γουρλώνατε απορημένοι τα μάτια, ακούγοντας λέξεις όπως οι εξής:

-Γρόθος: Ξεκινάμε με τα εύκολα. Είναι σίγουρα η πιο… διεθνής κρητική λέξη. Και -καθόλου τυχαία- περιγράφει το ίδιο πράγμα με την πιο κοινή λέξη γενικώς στη χώρα. Αρκεί να σκεφτείς ότι προέρχεται από τη γροθιά -αναγκαία χειρονομία για την αγαπημένη δραστηριότητα του μαλάκα.

Παράδειγμα: «Ένοιξε το ψυγείο ο γρόθος και αντί για νερό, εκουκουλώθηκε τη ρακή».

-Μελίτακας: Ακούγεται ενδεχομένως κάτι εντυπωσιακό. Κάτι μεγάλο σε μέγεθος. Είναι το ακριβώς ανάποδο. Το μυρμήγκι, απ’ αυτά τα μπαμπάτσικα όμως, που ρίχνουν άμα λάχει και κάνα τσίμπημα.

Παράδειγμα: «Πε του σερβιτόρου να μου φέρει μια μπύρα απ’ εκεινέ που κουβαλεί ο μελίτακας» (true story, από την εποχή της αξέχαστης διαφήμισης της BUD).

-Κρούβγομαι: Τόσο δύσκολο να το καταλάβεις, όσο και να μείνεις ήρεμος όταν σου συμβεί. Σημαίνει πνίγομαι, κόβεται η αναπνοή μου, στραβοκαταπίνω.

Παράδειγμα: «Ήτρωγα ένα γουλίδι αρνί όντεν επαίξανε τη μπαλωθιά και παραλίγο να κρουφτώ».

-Έχνος: Μια λέξη, δυο σημασίες. Σημαίνει το ζώο και, όπως και στην υπόλοιπη χώρα, χρησιμοποιείται και μεταφορικά. Αν σε αποκαλέσουν έτσι, κάνε ότι δεν κατάλαβες. Μην είσαι… έχνος και ξεκινήσεις εσύ καυγά στην Κρήτη.

-Παράδειγμα: Κι άλλο;

-Γίβεντο: Συνοδεύεται συνήθως με απαξιωτικό ύφος και υποτιμητική διάθεση. Περιγράφει το ρεζιλίκι, το μασκαραλίκι, αυτό που στα μάτια του Κρητικού είναι ντροπιαστικό.

Παράδειγμα: «Εσηκώθηκε ο γρόθος (βλέπε προηγούμενο) να χορέψει και ήπεφτε χάμε από τσι κούπες. Ήντα ‘ναι μρε τούτα τα γίβεντα»!

-Μαλάκα: Κι όμως. Πρόκειται για τη μοναδική περίπτωση που η φράση «δεν είναι αυτό που νομίζεις» λέει την αλήθεια. Είναι το πρώτο, μαλακό τυρί που μετά την ωρίμανσή του γίνεται γραβιέρα. Αν το δοκιμάσεις, θα το βάζεις στο στόμα σου συχνότερα από τη λέξη.

Παράδειγμα: «Μανώλλλλλλλη, μου ‘φερες τη μαλάκα που σου ζήτηξα να βάλω στα καλιτσούνια»;

-Ποδιαλέγουρα: Τα μέρη από το σφαχτό που ξεχωρίζονται και μένουν στην άκρη γιατί δεν μαγειρεύονται. Μεταφορικά χρησιμοποιείται για να περιγράψει κάτι β’ διαλογής, κάτι που είναι στα αζήτητα.

Παράδειγμα (οπαδού της ομάδας του χωριού): «Σάλεψε μωρέ άμπαλε μιαολιά, ήντα ‘ναι τούτα τα ποδιαλέγουρα απού ‘φερε οφέτος ο πρόεδρος».

-Κουλουμούντρα: Δεν είναι ξόρκι, ούτε κάποια ασθένεια με σπάνιο όνομα, όπως το «Τακαμούρι» που είχε πάθει η Ράντου στο «Κωνσταντίνου και Ελένης». Πρόκειται απλά για την κωλοτούμπα.

-Παράδειγμα: «Του ‘πε το Μαριώ πως θα τονε παντρευτεί κι έκαμε κουλουμούντρες από τη χαρά του».

-Ξα σου: Τόσο απλό, τόσο αντι-καταπιεστικό, τόσο… σταρχιδιστικό. Με δυο μικρές λεξούλες και πέντε μόνο γράμματα, ο Κρητικός σου λέει «στα παπάρια μου, κάνε ό,τι καταλαβαίνεις».

Παράδειγμα: «Μην της πέψεις SMS εδά που είσαι μεθυσμένος. Εγώ στο λέω και ξα σου…»

-Μπούρμπαδος: Ο χάφτας, ο μούσκαρος. Τι, δεν κατάλαβες ακόμα; Αυτός που δεν στρίβει, ρε παιδί μου, που δεν του κόβει. Και εννέα φορές στις δέκα τα συγκεκριμένα… προσόντα συνοδεύονται από αγαρμποσύνη που θα ‘κανε τον Κολτσίδα να μοιάζει λόρδος.

Παράδειγμα: «Ποιος Σούπερμαν, μωρέ Μανώλη; Αυτός είναι ντίπι μπούρμπαδος, βάνει το σώβρακο πάνω από το παντελόνι».

back to top

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Οι Χαΐνηδες στο Σταυρό του Νότου Plus

23 January, 2018

Σ’ ένα ταξίδι που διαπ&lam...

Σκουρλέτης: Θα έλεγα στους ΑΝΕΛ να είναι προσεκτικοί στις κινήσεις τους

23 January, 2018

«Ο κ. Καμμένος εκφράζει τη θέση του κόμματος του, όχι την κυβερνητική θέση» στο Σκοπιανό, δήλωσε σήμερα σε συνέντευξή το...

Με ελικόπτερα η παγκόσμια ελίτ στο Νταβός που «θάφτηκε» στο χιόνι

23 January, 2018

Με το χιόνι να ξεπερνάει τα 1,75 μέτρα  το Νταβός υποδέχεται σήμερα και έως τις 26 Ιανουαρίου το 48ο Παγκόσμιο Οικονομικ...

Η Coca Cola στοχεύει στην ανακύκλωση του 100% των μπουκαλιών της

23 January, 2018

Η Coca Cola ανακοίνωσε την Παρασκευή 19 Ιανουαρίου ότι αναδιαμορφώνει ουσιαστικά τη συνολική της προσέγγιση για τη συσκε...

Τι θα συζητήσει η παγκόσμια ελίτ στο χιονισμένο Νταβός

23 January, 2018

Με μια «λευκή κουβέρτα» που σχηματίζει το χιόνι ύψους πάνω από 1,75 μέτρα που άρχισε να πέφτει απροειδοποίητα από τη Δευ...

Κοζάνη: Φύλαγε στο σπίτι του το καλάσνικοφ του φίλου του

23 January, 2018

Αιφνιδιαστική έρευνα στο σπίτι 34χρονουΣτο μικροσκόπιο της Αστυνομίας έχει μπει η δραστηριότητα δυο Ελλήνων από περιοχή ...

Πάνω από τις 860 μονάδες το Χρηματιστήριο

23 January, 2018

Η αγορά διατηρεί το θετικό momentum της, στο άνοιγμα της σημερινής συνεδρίασης, διασπώντας ανοδικά τα επίπεδα των 860 μο...

Έκθεση του Κωνσταντίνου Λαδιανού στη γκαλερί CAN

23 January, 2018

Στη νέα του ατομική έκ&t...

Ζάκυνθος: Καφενείο έκρυβε υπολογιστή με «φρουτάκια»

23 January, 2018

Στο πλαίσιο του ελέγχου συνελήφθησαν δύο ημεδαποί, ο 60χρονος ιδιοκτήτης του καταστήματος καθώς και ένας 52χρονος θαμώνα...

«Συγγνώμη» της Intel για τις ελαττωματικές διορθώσεις

23 January, 2018

Ελαττωματικά είναι τ&alph...

Ένα απίστευτο θέαμα: Η νύχτα έγινε μέρα στη Σύρο - «Έλαμψε» το νησί από το Blue Star Naxos

23 January, 2018

Για μια στιγμή η νύχτα έγινε μέρα «αποτυπώνοντας» έτσι ένα σπάνιο στιγμιότυπο της αμφιθεατρικής ομορφιάς του νησιού λόγω...

Μπόλαρης στο ΘΕΜΑ 104,6: «Όχι» στο «Βόρεια Μακεδονία», αυτό προϋποθέτει και «Νότια»

23 January, 2018

«Όχι» και στο «Βαρντάρσκα» - Να ανακοινωθούν οι διαπραγματεύσεις, είπε ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και παραδέχθηκε ότι στην Θ...

Αλλαγές για κατοικίδια και αδέσποτα φέρνει νέος νόμος

23 January, 2018

Μεταξύ άλλων θα αυστηροποιηθεί το πλαίσιο σήμανσης και καταγραφής δεσποζόμενων και αδέσποτων προκειμένου να περιοριστούν...

Χίος: Παραιτήθηκε ο διευθυντής του Κέντρου Ταυτοποίησης στη ΒΙΑΛ

23 January, 2018

Σύμφωνα με πληροφορίες, κατήγγειλε σοβαρές πιέσεις σε βάρος του από τοπικούς παράγοντες Την παραίτηση του υπέβαλε, σύμφω...

Ιεράπετρα: Αλβανοί ξάφρισαν ηλικιωμένη για την οποία δούλευαν, ενώ εκείνη ήταν στο νοσοκομείο

23 January, 2018

Όταν η 76χρονη επέστρεψε από το νοσοκομείο, διαπίστωσε εμβρόντητη ότι οι οικονομίες της ύψους 1.600 ευρώ είχαν κάνει φτε...

ΑΥΤΟΚΙΝΗΣΗ

CELEBNEWS.GR

oikonomia.gr

CARSNEWS

FIBERNews.GR