Καρύταινα: λειτουργία πριν το λυκαυγές στον Αϊ Νικόλα, 200 χρόνια μετά...

Απόψε μετά τα μεσάνυχτα, ξημερώνοντας η  6η Δεκεμβρίου, ανήμερα στη γιορτή του Αγίου Νικολάου, θα πραγματοποιηθεί στην Καρύταινα ένα γεγονός με βαθιές ιστορικές καταβολές.image    Μεσάνυχτα 5ης προς 6 Δεκέμβρη, μιας άλλης εποχής. Άνθρωποι με κεριά στα χέρια. Σκιές ζωής που βαδίζουν μέσα στη νύχτα ήσυχα, άλαλα, ταπεινά και συνάμα λεβέντικα. Δεν κρατούν ρολόγια στα χέρια, δεν έχουν τέτοια.  Το βάθος της νύχτας τους υπαγορεύει την ώρα και τη μετρημένη λευτεριά τους. Δίπλα τους, γύρω τους, πάνω τους, στέκει άγρυπνος ο τουρκικός ζυγός, αυτός που ορίζει τη διάρκεια της ζωής τους αλλά όχι το μέγεθος της πίστης τους. Η τελευταία είναι αδούλωτη, χωρίς τον παραμικρό βηματισμό φόβου.imageΣτον Αϊ Νικόλα, το νεκροταφείο της Καρύταινας, στα ριζά του ιστορικού φράγκικου κάστρου

 Όλοι μαζί, σαν φιγούρες μιας τεράστιας παρέλασης, κατηφορίζουν τώρα στον πίσω Μαχαλά, εκεί όπου βρίσκεται η βυζαντινή εκκλησία του Άι-Νικόλα. Τα κεριά γεμίζουν με φως τις εικόνες, η κάπνα τους με οξυγόνο τα πνευμόνια των πιστών. Στέκουν μπροστά από τις εικόνες των αγίων, γονατίζουν μπροστά τους κι ύστερα ορθώνουν το ανάστημα της ελπίδας μιας άλλης, λεύτερης ζωής. Η προσευχή τους κρατά όσο και η νύχτα. Αν ξημερώσει, τα γιαταγάνια θα τους πάρουν τα κεφάλια και ο ναός θα γίνει παρανάλωμα. Οι Τούρκοι δεν έχουν το θεό τους, ο δικός τους Θεός είναι όμως εκεί για να τους προστατέψει από τη μανία του κατακτητή και να μεγαλώσει την πίστη τους σε κάθε αδύνατο που μπορεί να γίνει δυνατό…

imageΟ βυζαντινός ναΐσκος μετά την ολοκλήρωση των αναστυλωτικών εργασιών

Σήμερα, στη γραφική και ιστορική Καρύταινα. Τη στεφανωμένη από ένα επιβλητικό φράγκικο κάστρο, τη σμιλεμένη με δέντρα και ποτάμια, την προικισμένη με ιστορία και πολιτισμό. Σ’ αυτόν το μαγικό τόπο την Τρίτη τα μεσάνυχτα, ξημερώματα 6 Δεκεμβρίου, ανήμερα της εορτής του προστάτη των ναυτικών, στον ίδιο τόπο, στον ίδιο ναό, ο χρόνος θα γυρίσει πίσω για να μας θυμίσει πόσο απόλυτα και κατανυκτικά, το χθες, μπορεί να ορίσει το σήμερα και το αύριο. Ο ιστορικός Βυζαντινός Ιερός Ναός του Αγίου Νικολάου που χτίστηκε τον 11ο αιώνα, ύστερα από μία πολυετή διακοπή λόγω των εκτεταμένων έργων του Μνημείου από την 25η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, θα ξαναλειτουργήσει με απόλυτη τήρηση μιας παράδοσης που κρατά από την εποχή της τουρκοκρατίας χαρίζοντας στους επισκέπτες του και στους πιστούς μία ανεπανάληπτη εμπειρία.

imageΕικόνα από την περίοδο των εργασιών

Ο ναός αυτός  φέρεται να ανεγέρθηκε γύρω στο 1100, «βίωσε» όλες τις μπόρες των κατακτητών, Φράγκων Ιπποτών και Τουρκαλβανών. Ωστόσο, όλοι οι κατακτητές σεβάστηκαν τη μεγαλοπρέπειά του και δεν τον κατέστρεψαν. Οι Τούρκοι επέτρεπαν στους Χριστιανούς την ημέρα της μνήμης του Αγίου Νικολάου να πηγαίνουν εκεί και να λειτουργούν αλλά υπό έναν όρο: να προσεύχονται μόνο τη νύχτα. Αν δεν σέβονταν την παραπάνω διαταγή, αν το φως της ημέρας τους έβρισκε εκεί, τότε οι Τούρκοι θα σκότωναν τους ίδιους και θα κατέστρεφαν τον ναό. Έτσι, οι πιστοί βρίσκονταν εκεί από τα μεσάνυχτα προκειμένου να προσευχηθούν στον Άγιο και να γλιτώσουν από τη μανία των κατακτητών.

image

imageΟι σελίδες με την περιγραφή του Φώτη Κόντογλου είναι από το βιβλίο «Καρύταινα, το Μετερίζι του ΄21» του Καρυτινού ιστορικού συγγραφέα Γιάννη Αντωνόπουλου

Εφέτος, για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια, η παράδοση αναβιώνει όχι υπό την απειλή του φόβου, αλλά από τη δύναμη της παράδοσης που οι άνθρωποι της Καρύταινας κρατούν αναλλοίωτη στον χρόνο και ζωντανή στη μνήμη όλων. Η κατανυκτική λειτουργία, μέσα στον ναό αυτό ο οποίος έχει δημιουργηθεί εσωτερικά και εξωτερικά από απλούς ανθρώπους μιας άλλης εποχής, θα ξεκινήσει ξημερώματα Τετάρτης 6ης Δεκεμβρίου και θα τελειώσει λίγο πριν οι πρώτες χαράξει. Εκεί, στο πίσω μέρος του Κάστρου, στον πίσω Μαχαλά, το μυστήριο, η κατάνυξη και η αγάπη θα φωτίσουν ξανά τη νύχτα, θα κάνουν το σκοτάδι φως και θα μαρτυρήσουν για ακόμη μια φορά ότι το ισχυρότερο συναίσθημα σ’ αυτή τη ζωή είναι η πίστη και οι αξίες που κάποιοι άλλοι μας μετέδωσαν για να μπορούμε εμείς σήμερα να κοιτάζουμε τα πάντα με μια ψυχή όλο φως… O συγγραφέας Γιάννης Αντωνόπουλος παραθέτει στο βιβλίο του «Καρύταινα, το μετερίζι του ΄21» απόσπασμα από περιγραφή του ναού από τον λογοτέχνη, ζωγράφο και αγιογράφο Φώτη Κόντογλου (1895-1965), το οποίο παρατίθεται πιο κάτω, διατηρώντας τη γλώσσα και την ορθογραφία του γράφοντος:«Μέσα στον κουμπέ (σ.σ. τρούλος, θόλος), γράφει ο Κόντογλου, ξεχωρίζει φωλιασμένος ο Παντοκράτορας, έχοντας γύρω του τα Χερουβείμ και τα Σεραφείμ, μαζί με τα τάγματα των Αγγέλων κι Αρχαγγέλων με φλάμπουρα στα χέρια κι ολοτρόγυρα γραμμένα γράμματα, με τούτα τα λόγια:

“Ίδετε, ίδετε, ότι εγώ ειμί και ουκ εστί Θεός πλην εμού. Εγώ εποίησα γην και άνθρωπον επ΄αυτής. Εγώ τη χειρί μου εστερέωσα τον ουρανόν.”

Ούλοι οι τοίχοι, από πάνου ως κάτου είναι ιστορημένοι με ζωγραφική. Κάθουμαι και συλλογίζουμαι. Τι χέργια τα δουλέψανε με τόση πίστη που να φέρνουνε τέτοιο σέβας στον άνθρωπο!

Τάχα ναναι η μαστοργιά τους η μεγάλη; Στις χώρες της Ευρώπης βρίσκονται μες τις εκκλησιές ζουγραφιές φημισμένες για την τέχνη τους, και μολαταύτα δεν έχουνε το΄/υτο το μυστήριο και τούτη την κατάνυξη. Αγράμματοι και απλοί άνθρωποι τάχανε δουλεμένα. Κι οι μπογές που μεταχειριζόντουσαν ήτανε φτηνές και ταπεινές σαν κι εκείνους.

Όξω απ΄ τα στεφάνια κι απ΄ τα Χρυσογάιτανα, ούλα είναι χωματένια. Το κρέας στα πρόσωπα και στα χέργια τόχουνε δουλεμένο με κιτρινόχρωμα.

Τα πιο πολλά ρούχα με λουλάκι και με κόκκινο βόλο του βουνού, τον κάμπο με μαβί και τα ψηφιά με ασβέστη. Ωστόσο, κείνα τα πρόσωπα είναι ολοζώντανα, κείνα τα χέργια πιάνουνε τα ρούχα που ανεμίζουνε στον αγέρα, τα μουστάκια τα μουστάκια κατεβαίνουνε σεμνά σμίγοντας με τις κόχες που σκεδιάζει το σφαλιχτό στόμα, το σαγώνι στρογγυλεύει μ΄ ένα βαθύ αυλάκι και απ΄ τ΄ αχείλι, τα στίγμα φρύδια τραβάνε σαν γαϊτάνια ίσαμε τα μιλίγγια, σκεπάζοντας δύο μάτια μελανιασμένα και πικραμένα, που κοιτάνε λοξά, άγρια μα πονεμένα.

Αλλού, βλέπεις καβαλάρηδες απάνου σε μολυβιά για κόκκινα άτια να περπατάνε καμαρωτά μέσα σ΄ ερημιές και σε ντερβένια, αλλού βασιλιάδες να κάθονται θρονιασμένοι και να κρίνουνε τον κόσμο, αλλού στρατιώτες με κοντάρια και σπαθιά, αλλού ασκητάδες με ραβδιά, αλλού Πατριαρχάδες στολισμένους με κορώνες και πατερίτσες. Μα τα πιο πολλά δεν τα ξεχωρίζεις καλά-καλά απ΄ τα χρόνια κι απ΄ την καπνιά...».

 

back to top

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Χανιά: Ξυλοδαρμός στην μέση του δρόμου - Ένα άτομο στο νοσοκομείο

18 February, 2018

Άγνωστο γιατί, δυο παρέες συνεπλάκησαν με αποτέλεσμα ένα άτομο να τραυματιστείΈνα άγριο περιστατικό ξυλοδαρμού σημειώθηκ...

Κινηματογραφική καταδίωξη στην Ιονία Οδό: Κατασχέθηκαν 161 κιλά χασίς

18 February, 2018

Συνελήφθησαν δύο Αλβανοί ηλικίας 29 και 23 ετών - Ο πρώτος είχε κρύψει στο αυτοκίνητο 98 συσκευασίες - Στον Άγιο Παντελε...

Θρίλερ στη Χαλκιδική: 43χρονος ψαράς βρέθηκε νεκρός στη θάλασσα του Αγγελοχωρίου

18 February, 2018

Το σκάφος του εντοπίστηκε να πλέει ακυβέρνητο στο Θερμαϊκό ΚόλποΑναγνωρίστηκε η σορός άνδρα, που βρέθηκε σήμερα στη θαλά...

Κύπρος: Kοινή, ειδική επιτροπή για το φυσικό αέριο προτείνει ο Ακιντζί

18 February, 2018

Σε αντίθετη περίπτωση, προειδοποίησε, οι Τουρκοκύπριοι θα εντείνουν τις προσπάθειές τους με την ΤουρκίαΑν η ελληνοκυπρια...

Τα Χανιά ξεφάντωσαν στο ρυθμό του καρναβαλιού

18 February, 2018

Το καρναβάλι της Κισσάμου πραγματοποιήθηκε στην κεντρική οδό Σκαλίδη με 14 ομάδες και περίπου 1500 καρναβαλιστές που έδω...

Αυτό είναι το νέο Kia Ceed

18 February, 2018

    Η Kia Motors έδωσε πρόσφατ&al...

«Ο Παναθηναϊκός δεν κλέβει παιχνίδια, αλλά τα κερδίζει μέσα στο γήπεδο»

18 February, 2018

Η ΠΑΕ Παναθηναϊκός απάντησε σε όσα είπε ο Αλέξης Κούγιας για το πρώτο παιχνίδι με την ΑΕΛ στη Λεωφόρο τονίζοντας πως όσα...

Τα σωστικά συνεργεία δεν έχουν φτάσει ακόμα στο σημείο συντριβής του ATR 72

18 February, 2018

Οι 65 επιβάτες και το πλήρωμα του αεροσκάφους της ιρανικής εταιρείας Aseman Airlines που κατέπεσε σήμερα σε ορεινή περιο...

Οι Κούρδοι ισχυρίζονται πως έπληξαν στρατιωτικούς στόχους εντός τούρκικου εδάφους

18 February, 2018

Η συμμαχία των Κούρδων και Αράβων μαχητών στη Συρία ανακοίνωσε ότι έπληξε στρατιωτικές θέσεις εντός του τουρκικού εδάφου...

Κόντε λαμπρός τον οδηγεί

18 February, 2018

Ο... δαιμονισμένος Πέδρο Κόντε συνέχισε το σερί του με δύο γκολ και ο ΠΑΣ Γιάννινα νίκησε 3-0 μέσα στην έδρα του Πλατανι...

Επτά άτομα στον εισαγγελέα για τις συμπλοκές στο Ηράκλειο

18 February, 2018

Έξι Έλληνες ηλικίας από 18 έως 47 ετών και ένας 22χρονος Μολδαβός - Πάνω τους βρέθηκαν από μπετόβεργες, μέχρι χρησιμοποι...

ΥΠΟΙΚ: Οι επιτυχίες στη διαχείριση των ευρωπαϊκών κονδυλίων είναι αδιαμφισβήτητες

18 February, 2018

«Οι επιτυχίες της κυβέρνησης στη διαχείριση των ευρωπαϊκών κονδυλίων είναι αδιαμφισβήτητες και χαιρετίστηκαν από όλους τ...

Χανιά: Άγνωστοι έκλεψαν ένα τόνο μανταρίνια από χωράφι

18 February, 2018

Όπως λένε κάτοικοι της περιοχής στους αγροτικούς δρόμους δεν υπάρχει αστυνόμευση με αποτέλεσμα οι δράστες να δρουν ανενό...

Πατρινό καρναβάλι: Δεκάδες περιστατικά μέθης νέων στη νυχτερινή ποδαράτη παρέλαση

18 February, 2018

Δεν έλειψε και φέτος η καταγραφή δεκάδων περιστατικών μέθης – ιδιαίτερα σε νέους ανθρώπους – οι οποίοι έκαναν αλόγιστη χ...

Πυρκαγιά σε έναν από τους ιερότερους ναούς του Βουδισμού

18 February, 2018

Στις φλόγες τυλίχτηκε ο φημισμένος ναός Jokhang στη Λάσα, ένας από τους ιερότερους χώρους του θιβετιανού Βουδισμού. Η φω...

Κούγιας για Παναθηναϊκό: Δεν ξεχνάμε την κλοπή του πρώτου γύρου

18 February, 2018

Με προσωπική του δήλωση στο σάιτ της ΑΕΛ, ο Αλέξης Κούγιας αναφέρθηκε στο παιχνίδι της Δευτέρας με τον Παναθηναϊκό (19/2...

Τραγωδία στη Χαλκιδική: 50χρονη Γερμανίδα κάηκε ζωντανή σε μονοκατοικία

18 February, 2018

Οι πυροσβέστες απεγκλώβισαν μία ακόμη γυναίκα, ηλικίας 76 ετώνΝεκρή εντοπίστηκε σήμερα, 50χρονη γυναίκα, υπήκοος Γερμανί...

Δύσκολες ώρες για τον Νεκτάριο Σαντορινιό - Εχασε τον πατέρα του

18 February, 2018

Ο Νίκος Βούτσης εξέφρασε τη θλίψη του για την απώλεια του Κωνσταντίνου Σαντορινιού, πατέρα του υφυπουργού ΝαυτιλίαςΔύσκο...

ΑΥΤΟΚΙΝΗΣΗ

CELEBNEWS.GR

oikonomia.gr

CARSNEWS

FIBERNews.GR